Politiek kritieke topics over Suriname. Lezers schrijven Keerpunt.
Het onderwijscongres dat begin april door het ministerie van Onderwijs, Wetenschap en Cultuur werd opgestart, is een goede stap. Met name vanwege de bereidheid van het ministerie en de regering om concreet invulling te geven aan het principe van luisterend leiderschap.
We hebben er ‘tig’ keren over geschreven: de absoluut niet normale situatie in het oosten van het land, na de beëindiging van de binnenlandse gewapende strijd tussen het Nationaal Leger en de opstandelingen onder leiding van Ronnie Brunswijk, toentertijd bekend als het Jungle Commando.
De Rekenkamer van Suriname heeft haar verslag over het dienstjaar 2025 officieel aangeboden aan De Nationale Assemblee, de regering en de Staatsraad. Het rapport richt expliciet de aandacht op de noodzaak van ingrijpende hervormingen binnen het stelsel van Public Finance Management (PFM), dat volgens de Rekenkamer,
De overheid kampt met een personeelstekort, zo blijkt uit recente berichtgeving. Dit schept naar onze mening op zijn minst verwarring, want met bijna 50.000 mensen in overheidsdienst, zou je verwachten dat de staat over voldoende menskracht beschikt om haar kerntaken uit te voeren. Toch blijkt het tegendeel waar: ministeries zoeken massaal naar personeel, terwijl er tegelijkertijd een personeelsstop geldt.
De minister van Natuurlijke Hulpbronnen, de enige minister die in dezelfde rol als in het vorige kabinet is blijven aanzitten en de langstzittende minister van het kabinet, zegt zich alleen te focussen op de "garantie van de elektriciteitsvoorziening voor heel Suriname". Op het eerste gezicht klinkt die uitspraak geruststellend. Zolang er stroom uit het stopcontact komt, zitten we goed. En exact die houding ligt aan de basis van de disfunctie en corruptie, waar de minister het liever niet over wil hebben.
De regering bereidt wetgeving voor die het dragen van een valhelm en het afsluiten van een verzekering, verplicht stelt voor bestuurders van een e-bike. Volgens de minister van Justitie en Politie, Harish Monorath, is ingrijpen noodzakelijk vanwege de toename van verkeersongevallen, waaronder recente dodelijke incidenten, waarbij e-bikes betrokken waren.
De hamer in de hand van Adhin, moet het lichtst aangevoeld hebben, sinds hij DNA-voorzitter werd, tijdens de rouwvergadering ter ere van Chandrikapersad Santokhi. De ruggesteun van een bomvolle VHP-fractie moet aanvoelen als iets waar hij wel aan zou kunnen wennen. Het leek symbolisch compleet dat de ABOP-fractie helemaal niet nodig was.
Ondanks herhaalde pogingen om duidelijkheid te krijgen over vluchtroutes en reisschema’s in de regio, is er tot op heden nog geen concreet overzicht beschikbaar gesteld. Vanwege de luchtvaartautoriteiten wordt terughoudend gereageerd op verzoeken om inzage, terwijl passagiers juist behoefte hebben aan transparantie en voorspelbaarheid in hun reisplanning.
Een goed functionerende overheid, staat of valt met de kwaliteit van haar ambtelijk apparaat. Loyaliteit aan de staat, professionaliteit in de uitvoering en neutraliteit ten opzichte van politieke machtswisselingen, vormen daarbij de onmisbare pijlers. Toch blijkt in Suriname de grens tussen politiek en bestuur in de praktijk nog vaak diffuus.
Met een ambtenarenapparaat van naar schatting 51.000 werknemers, beschikt Suriname over een aanzienlijke personeelscapaciteit binnen de overheid. Toch ervaren burgers dagelijks dat dienstverlening traag en omslachtig verloopt. Vaker wordt ook aangekaart, dat de sluitingstijden van bepaalde overheidskantoren voor irritatie zorgen.
Voor meeste Surinamers is het dagelijks leven de afgelopen jaren aanzienlijk zwaarder geworden. De stijgende prijzen van basisproducten, gecombineerd met achterblijvende inkomens, zorgen voor een voortdurende druk op huishoudens. De koopkracht neemt af en de gevolgen daarvan, zijn overal zichtbaar.
De angst zit er weer goed in. Berovingen, geweldsincidenten en huiselijke conflicten, die uit de hand lopen zijn, zullen er altijd zijn. Voor veel Surinamers is het geen ver-van-mijn-bed-show meer, maar dagelijkse realiteit. Maar zoveel als nu, had men kunnen voorkomen. De vraag die Keerpunt stelt, is: wanneer grijpt de overheid echt in? Veiligheid is één van de basisverantwoordelijkheden van de staat.
Het is een beeld dat nu nadrukkelijk opduikt in de binnenstad: bermen en stoepen die nog maar net zijn gerestaureerd, worden opnieuw opengebroken. Gewoon liggen looppaden weer bezaaid met zandhopen en losse tegels. Wie dagelijks door het centrum gaat, ziet het met lede ogen aan. Wat moet doorgaan voor ontwikkeling, voelt in de praktijk pure wanorde.
Er wordt vaak gezegd dat onderwijs de sleutel is tot ontwikkeling. Het is een gezegde dat in regeringsverklaringen en toespraken met grote regelmaat wordt gebezigd. Onderwijs wordt wereldwijd gezien als motor achter economische groei, sociale mobiliteit en maatschappelijke vooruitgang. Onderwijs biedt jongeren de kans, hun talenten te ontwikkelen, hun positie op de arbeidsmarkt te versterken en een bijdrage te leveren aan de samenleving.
Terwijl de verkiezingen van 2025 alweer bijna een jaar in de achteruitkijkspiegel zijn, zijn er nog geen verworvenheden in zicht. De huidige regering kwam aan de macht met een flinterdun mandaat, na een verkiezing met een zeer lage opkomst en haastige onderhandelingen. Of het nou ontevredenheid of onverschilligheid genoemd wordt, draagvlak konden noch de recent overleden ex-president noch de huidige regeringsleiders met de brede kant van hun mond opeisen.
Volgens professor Jack Menke blijft Suriname sinds de eerste verkiezingen in 1949, gevangen in oude hits, telkens opnieuw gebracht in een nieuw jasje. Vandaag klinkt diezelfde melodie in de offshore oliehit van de Staatsolie-directeur, ‘Nooit meer arm’, terwijl de nieuwe regering probeert de oude noten van ‘bedeling’ te recyclen onder het mom van armoedebestrijding via het ministerie van Sociale Zaken en Volkshuisvesting.
Na geproefd te hebben van de glorie, kijken Chery, Margaret, Misidjan, Vaessen en Van der Kust nu de onzekerheid in de ogen wat betreft hun status als profvoetballer in de competities waar zij hun brood verdienen. Uitgerekend na de uitgebreide rapportages en zelfs een live-uitzending op de Nederlandse televisie. Paspoortgate bevat een vervelende boodschap en deze jonge talenten worden misbruikt als het medium van de boodschap.
Met een nieuwe benoeming, dit keer voor veiligheid in de luchtvaartsector, kiest de NDP steeds weer voor de eigen vertrouwelingen. Brunswijk zei het voor de camera wat platter: “Den man na gangster.” De NDP heeft het over partners en zit in een coalitie, maar houdt de andere partijen tevreden met kruimels.
De recente beelden waarop de districtsplannen voor 2027 door de districtscommissarissen aan de minister van Regionale Ontwikkeling en Sport werden overhandigd, ogen op het eerste gezicht als een succesvol moment van bestuurlijke voortvarendheid.
De krediet rating van Suriname blijft ongewijzigd bij het bureau Moody’s en het vooruitzicht blijft positief. Hiermee wordt de kredietwaardigheid van Suriname nog steeds als speculatief beschouwd, met een hoog risico en een zeer matig betaalgedrag. Desondanks zijn wij al enige tijd geklauterd uit het diepe dal van default, plat gezegd ‘bankroet’
Wat ooit begon als een nobel initiatief om de meest kwetsbaren in Suriname te ondersteunen, is uitgegroeid tot een systeem dat steeds vaker wordt geassocieerd met politieke bevoordeling en misbruik. De Moni Karta, geïntroduceerd in 2018 om financiële inclusie te bevorderen, dreigt haar geloofwaardigheid volledig te verliezen.
De toelichting van het Openbaar Ministerie bij het verzoek tot in staat van beschuldigingstelling van Bronto Somohardjo, schetst een beeld van de inzet van personeel, materieel en geld van de staat voor het partijbelang van Pertjajah Luhur, het persoonlijke voordeel van partijtoppers en het zakelijke belang van de oud-minister.
Chan Santokhi had een speciale plek in mijn hart. Hij heeft mij jaren geleden, toen hij minister van Justitie was, geholpen met een persoonlijk probleem. Dat zat zo. Mijn geesteszieke jongere broer had in een vlaag van waanzin, onze moeder vermoord. Hij zat maandenlang in het cellenhuis van Geyervlijt en daarna acht jaar in Santo Boma.
Het wegdek aan de Middenstandspolder in Nickerie verkeert in een vreselijke staat. Hier kan slechts stapvoets gereden worden, wil de bestuurder geen zware schade aan het onderstel van het voertuig veroorzaken.
Suriname wordt te vaak neergezet als een land dat pech heeft gehad, alsof omstandigheden ons hebben ingehaald en externe krachten ons klein hebben gehouden, maar wie eerlijk durft te kijken, ziet iets veel ongemakkelijkers en fundamentelers: Suriname is geen slachtoffer,
Chandrikapersad Santokhi heeft in de afgelopen jaren het politieke landschap meerdere keren veranderd en laat nationaal en internationaal onuitwisbare sporen achter met zijn plotselinge heengaan. Santokhi is onlosmakelijk verbonden geweest met het gezicht van een VHP, die hij van een etnisch gestuurde partij naar een nationaal draagvlak toe wilde werken.
Twee dodelijke aanrijdingen met e-bikers op één dag. Twee levens verloren in het verkeer. Twee momenten die opnieuw blootleggen wat al langer zichtbaar is: het Surinaamse verkeer is geen systeem meer, maar een risicozone waar regels vervagen en handhaving tekortschiet.
In onze relatie met onze westerburen, maakt regering na regering, zich schuldig aan poëzie. Een sentiment van hoe wij graag zouden willen dat het moet zijn. De realiteit waar politici voor wegrennen, is de volgende. Ten eerste zijn wij territoriaal gerechtigd tot de volledige Corantijnrivier, het gehele stroomgebied daarvan en de volledige hoogwaterlijn die vanuit de linkeroever door de maritieme zones loopt.
Suriname staat momenteel op een punt waar het niet terug kan naar tien jaar geleden. In toespraken en beleidsdocumenten klinken ambitie, want het land moet een energiehub worden, een speler van betekenis in de regio.
Elke verkiezingsperiode brengt nieuwe gezichten, nieuwe beloften en nieuwe hoop. Maar zodra de politieke stofwolken zijn opgetrokken, blijft één ding onveranderd: de problemen. Transparantie blijft een struikelblok. Financiële duidelijkheid komt vaak te laat of helemaal niet. Politieke benoemingen blijven onderwerp van discussie, waarbij deskundigheid niet altijd leidend blijkt. En binnen coalities ontstaan steeds opnieuw spanningen die het bestuur verlammen.
Een poging om een botsing met jongeren op e-bikes te vermijden, liep onlangs uit op een harde klap tegen een EBS-mast aan de Hannaslustweg. De mast brak zelfs in tweeën. De bestuurder van de auto bleef ongedeerd, maar de materiële schade en het gevaar voor betrokkenen waren aanzienlijk.
Wanneer het enkele dagen stevig heeft geregend, is het resultaat in Suriname voorspelbaar: ondergelopen straten, blanke erven en bewoners die opnieuw de schade opnemen. Wat zich voltrekt, is geen natuurramp, maar een bestuurlijk patroon. Elke zware regenval legt dezelfde zwakke plekken bloot en elke keer blijkt dat er weinig wezenlijk is veranderd.
Muskiet
Al twee maanden wachten Surinamers op de bestrijdingsmiddelen tegen de muskieten die het chikungunyavirus verspreiden. NPS-parlementariër en huisarts Jeffrey Lau, waarschuwde al in januari, maar minister André Misiekaba van Volksgezondheid, Welzijn en Arbeid, meldde slechts, dat de middelen besteld zijn.
Wij van Keerpunt zijn het eens met de stelling van Tra Fas De, dat de Johan Adolf Pengel International Airport (JAP) de motor moet worden van de Surinaamse economie. Dat beeld werd op maandag 23 maart opnieuw neergezet tijdens de viering van het 30-jarige bestaan van N.V. Luchthavenbeheer. Een nieuwe terminal, één miljoen reizigers per jaar, een toegangspoort die klaar moet zijn voor de verwachte olie- en gasontwikkelingen.
Over zeven weken zit de NDP-NPS-ABOP-BEP-A20-PRO-plus een jaar aan. Er is weinig gedaan om de problemen van het land op te lossen. Er is weer geleend om hier en daar brandjes te blussen, maar we zijn geen stap dichter bij de oplossing van heikele vraagstukken zoals de ordening van de goudsector, de grondenrechten van de inheemsen, de export van rondhout, de infiltratie van de georganiseerde misdaad in politiek en bestuur, de woningnood.
Afgelopen weekend werd duidelijk dat de politie eindelijk probeert de orde te handhaven. Zo werden tientallen foutparkeerders aan de Waterkant beboet of weggesleept, en werden in het district Wanica bromfietsers met extreem luide uitlaten - de zogeheten drukpijpen - aangepakt.
In Suriname klinkt de kritiek op het beleid en leiderschap steeds luider. Waar onvrede eerder sporadisch naar voren kwam, lijkt het nu een veel voorkomend onderdeel van het maatschappelijk debat, te zijn geworden. Burgers uiten hun zorgen niet alleen over afzonderlijke beleidsmaatregelen, maar ook over de algemene koers van het land. Die ontwikkeling roept een fundamentele vraag op: wat gebeurt er wanneer vertrouwen plaatsmaakt voor twijfel?
In het hart van Paramaribo voltrekt zich een stille, maar opvallende duidelijke groeiende crisis. Wat ooit incidenteel leek, een enkeling die op straat overnachtte, is uitgegroeid tot een zichtbaar en structureel probleem. Steeds vaker zijn er mensen te zien, die hun dagen en nachten doorbrengen op stoepen, in portieken of op verlaten plekken in de stad.
Het Surinaamse onderwijs staat al jaren onder druk. Wat ooit werd gezien als de motor van voor onze ontwikkeling, lijkt vandaag steeds meer op een overlevingsmodus. De signalen uit het veld zijn alarmerend, leerkrachten die werken met beperkte middelen, leerlingen die niet de begeleiding krijgen die ze nodig hebben en scholen die moeite hebben om basisvoorzieningen, op peil te houden.
Niet eerder meegemaakt: een Anton Dragtenweg die ter hoogte van het Marriott Hotel, onder water is gelopen na zware regenval. Door de kleur van het water te zien, is hier sprake van een verstopte riolering.
In januari 2021 werd Joël Martinus, beter bekend als Bordo, benoemd tot directeur van de Anthony Nesty Sporthal (ANS). De aankondiging deed bij wenkbrauwen te doen fronsen. Een persoon die vooral bekend stond om zijn straatimago en politieke loyaliteit, kreeg de leiding over een nationale sportfaciliteit.
De redactie van deze krant meldde in juni 2023 dat door zeer slechte bewaking, dieven het Torengebouw aan de Tamarindelaan waren binnengedrongen en grote schade aan de koperen dakbedekking van de koepel hadden aangebracht.
De voormalige militaire gevangenis bij Fort Zeelandia, ook wel bekend als de Devil-gevangenis, is de afgelopen jaren verder in verval geraakt. Langzaam maar zeker brokkelen delen van het gebouw af. Ook het dak van het monumentale pand is in de afgelopen maanden op cruciale plekken ingestort. Het gebouw staat er volledig verwaarloosd bij.
In Suriname is de economie voor veel burgers geen abstract beleidsvraagstuk, maar een dagelijkse realiteit. De prijs van basisproducten in de winkel, en de stand van de wisselkoers, bepalen rechtstreeks hoe ver een salaris reikt en voor een groeiende groep mensen, wordt dat bereik steeds kleiner.
Met de vordering van het Openbaar Ministerie om de voormalig minister van Financiën, Gillmore Hoefdraad, in staat van beschuldiging te stellen, staat Suriname opnieuw voor een ongemakkelijke, maar onvermijdelijke vraag: hoe diep reikt de corruptie binnen het bestuur en wie heeft jarenlang de andere kant op gekeken?
De aankondiging dat circa euro 19,5 miljoen aan in beslag genomen gelden wordt teruggegeven aan drie Surinaamse banken, markeert zonder twijfel een belangrijk moment voor de financiële sector. Na jaren van juridische strijd, onzekerheid en reputatieschade, komt er eindelijk een einde aan een dossier dat sinds 2018 als een schaduw boven het systeem hing.
Bij de benoeming van de Raad van Commissarissen (RvC) van de Centrale Bank van Suriname (CBvS), terwijl de wettelijke termijn van de zittende RvC nog liep, heeft Keerpunt luidop, aandacht gevraagd voor de wet. De kwaliteiten en geschiktheid van de personen die aanzaten ten spijt. Die vraag is volgens informatie van Asiskumar Gajadien, geen voer voor rechtsgeleerden en ‘studeerkamerfilosofen’ gebleven. Hij deed in De Nationale Assemblee uit de doeken dat de nieuwbenoemde raad, nog niet regelmatig bijeenkomt, terwijl de zittende raad met vraagtekens rondloopt.
Hoewel de particuliere sector prima initiatieven aan het ontwikkelen is om in de shorebase behoeften van de multinationals te voorzien, met welgeteld vier megaprojecten in ontwikkeling, heeft ook het staatsbedrijf N.V. Havenbeheer Suriname, vrij laat ambities geopenbaard om mee te dingen op dat gebied. Men is een internationale samenwerking aangegaan met het logistieke bedrijf Medserv uit Malta.
Binnen de Surinaamse mediawereld zijn vragen gerezen over de zogenoemde codering van journalisten door de Surinaamse Vereniging van Journalisten (SVJ). Aanleiding vormt een document waarin mediaprofessionals worden gecodeerd in een bestand van de vereniging.
De afgelopen dagen heeft president Jennifer Simons negen ambassadeurs benoemd en beëdigd. Samen met de al eerder benoemde ambassadeur, Ricardo Panka, komt het totaal vooralsnog op tien ambassadeurs, die door deze president zijn benoemd. Vermits Suriname zeventien ambassades heeft, zullen nog zeven erbij kunnen komen. Opgelet: Niet meegeteld zijn de niet-residerende ambassadeurs.