Politiek kritieke topics over Suriname. Lezers schrijven Keerpunt.
De National Risk Assessment (NRA 2.0) heeft bevestigd dat Suriname belangrijke stappen heeft gezet in de strijd tegen witwassen, terrorismefinanciering en andere vormen van financiële criminaliteit. Het juridische en institutionele raamwerk is versterkt en sluit in toenemende mate aan bij internationale standaarden.
De twee grootste coalitiepartijen hebben een campagne van verandering gevoerd. Zowel NDP-lijsttrekker Simons, met meer dan dertig jaar in publieke functies, als NPS-lijsttrekker Rusland, met meer dan twintig jaar in publieke functies achter de rug, beiden ruimschoots pensioengerechtigd, herhaalden slogans over verandering. Het zou allemaal heel anders gedaan worden dan daarvoor.
De prioriteiten van de overheid lijken steeds verder af te staan van de dagelijkse realiteit van de burger. Er blijken middelen beschikbaar te zijn voor de aankoop van uitzendrechten van een wereldkampioenschap ter waarde van ongeveer USD 500.000, terwijl leerkrachten nog altijd moeten strijden voor een waardering die in verhouding staat tot hun maatschappelijke bijdrage.
Bijna een jaar na de regeringswisseling, groeit bij een aanmerkelijk deel van de samenleving, de vraag of Suriname daadwerkelijk een nieuwe koers is ingeslagen. Een ieder heeft er wel aan gedacht, maar één persoon durfde het publiekelijk te zeggen. De uitspraken van DA’91-voorzitster Angelic del Castilho, raken daarom een gevoelige snaar. De analyse van deze politica is voor discussie vatbaar, want zij legt de vinger op de wonde die steeds vaker wordt aangehaald, namelijk waar is het concrete ontwikkelingsplan van deze regering?
Voor veel Surinamers is de vraag niet langer hoe zij vooruit kunnen komen, maar hoe zij de maand financieel doorkomen. De stijgende kosten van levensonderhoud zetten huishoudens steeds verder onder druk. Of het nu gaat om boodschappen, transport, huishuur, nutsvoorzieningen of schoolkosten, vrijwel alles lijkt duurder te worden.
Elke keer wanneer zware regenval delen van Suriname treft, klinkt dezelfde verklaring: het heeft uitzonderlijk veel geregend. En hoewel extreme weersomstandigheden inderdaad een belangrijke rol spelen, vertelt die uitleg slechts een deel van het verhaal. Wateroverlast is namelijk niet alleen een natuurverschijnsel, maar ook een bestuursvraagstuk. Regen kunnen we niet voorkomen.
Newspapers and Laptop. Different Concepts for News - Social Network or Traditional Tabloid Journals. Data Sources - Electronic Screen of Computer or Paper Pages of Magazines, Internet or Papers
In een democratische samenleving vervult de journalistiek een zeer belangrijke rol. Wij denken dat geen enkele gerenommeerde journalist, de overheid of de burger ongenuanceerd zou aanvallen..Journalisten informeren burgers, controleren machthebbers en brengen kwesties onder de aandacht, die anders mogelijk onbesproken zouden blijven. Toch wordt kritische berichtgeving veel te vaak gezien als een aanval op de overheid of als politieke tegenwerking of zelfs een aanval op een individu. Dat is een totale misvatting.
Nu het politieke akkoord over het rommelig houden van de financiële huishouding is beklonken, trekt de regering eindelijk het huishoudboekje open. Sinds haar aantreden heeft de regering Simons-Rusland in overtreding van de regels van comptabiliteit, begroting en schuldenlast geleefd en veel van de wetgevingsagenda is een inhaalslag geweest om de schaamte te bedekken. Nu men van de laatste bewakers van fiscale verantwoordelijkheid - de ontbroederde NPS aan de coalitiekant en de stuurloze VHP aan de oppositiekant -
Vakbondsleiders die zich pas in de oppositie hun activisme herinneren, zijn niets nieuws. Zeker niet in de Surinaamse politiek. Jopie Pengel had zijn Moederbond-pet niet vaak op als premier. En ook hedendaagse politici voelen zich veel meer geroepen op de barricade te springen, wanneer ze daarmee hun plekje in de zittende coalitie, hun privileges bij parastatalen en hun politieke broodheren, niet tegen de haren in strijken.
In Suriname lijken zaken pas opgelost te worden, als men in merkbaar verzet komt. De recente ontwikkelingen rond de onderwijsbonden, roepen een vraag op die veel Surinamers zich al jarenlang stellen: waarom moeten mensen in dit land altijd eerst protesteren, voordat er naar hen wordt geluisterd? Maandenlang en zelfs jaren daarvoor, hebben leerkrachten hun zorgen geuit.
Suriname kan het zich niet langer permitteren om rechtsongelijkheid weg te poetsen met mooie woorden. Voor inheemse en tribale groepen is de belofte van gelijke bescherming al te lang een belofte gebleven, terwijl de werkelijkheid nog altijd wordt gekenmerkt door achterstelling, traagheid en onvoldoende rechtsbescherming.
De voormalige minister van Openbare Werken, Riad Nurmohamed, is door de onderzoekscommissie van De Nationale Assemblee gehoord over Pan-American. Dit is op zijn verzoek, gebeurd achter gesloten deuren. De aangever heeft het dossier destijds publiekelijk gedeeld en de documentatie wijst niet alleen in de richting van deze functionaris.
Zoals verwacht is de regering Simons niet minder zachtaardig tegen Guyana dan de regering Santokhi was. De eerste tekenen aan de wand daarover waren aanwezig, toen de nieuwe regering langzaam en zwak was in ontkenningen en afwijzingen van misinformatie over de illegale visserij en de hoop van Guyanese vissers op vergunningen die de Surinaamse wetgeving niet toestaat.
Al bijna tien jaar wordt de modernisering van de Johan Adolf Pengel International Airport aangekondigd in termen van vooruitgang, internationale standaarden en een betere passagierservaring. Maar achter die opeenvolgende beleidsverklaringen en projectnamen, schuilt een hardnekkige realiteit: de beloofde transformatie blijft grotendeels op papier bestaan.
De veerdienst Canawaima tussen Suriname en Guyana, wordt door velen aangehaald als een voorbeeld van hoe grensoverschrijdend vervoer over een grote rivier, succesvol kan functioneren. Dit roept volgens de Franse krant France-Guyane de vraag op, waarom een vergelijkbare oplossing op de Marowijnerivier, tussen Frans-Guyana en Suriname, na veertien jaar van studies, projecten en werkzaamheden, nog steeds niet operationeel is.
De commissiekoorts heeft zodanig om zich heen gegrepen, dat men niet meer schijnt te begrijpen dat in tijden van crisis, een commissie het laatste is waar je aan zou moeten denken. Commissies vergaderen, onderzoeken en rapporteren.
De inflatie in Suriname is in april 2026 uitgekomen op 10,9 procent op jaarbasis. Op maandbasis stegen de prijzen met gemiddeld 0,8 procent, ten opzichte van de maand maart. Achter deze cijfers schuilt een realiteit die vrijwel iedere Surinamer dagelijks voelt: boodschappen worden duurder, vaste lasten stijgen en de koopkracht van gezinnen, blijft zwaar onder druk staan.
We gaan in Suriname naar een historisch punt, want namelijk over enkele jaren, zullen de eerste substantiële grote olie-inkomsten werkelijkheid worden. Dat vooruitzicht biedt enorme kansen voor onze economische groei, armoedebestrijding en nationale ontwikkeling. Maar dezelfde olie-inkomsten kunnen ook uitgroeien tot een vloek, als het land niet tijdig zorgt voor sterke financiële controle, transparantie en verantwoord bestuur.
Een samenleving, en in het verlengde daarvan een economie, organiseert zich op de lange termijn intern. Dat kan op heel veel verschillende manieren, en in de laatste vierhonderd jaar, lijkt er een voorkeur te zijn ontstaan voor de democratie en de rechtsstaatgedachte, in ieder geval op papier.
Hamer uit de rechtzaal
In Suriname is het duidelijk dat niet voor elke burger, dezelfde regels gelden. Er bestaan duidelijk twee systemen naast elkaar: één voor de gewone burger en één voor de politieke ambtsdrager. Die discussie kreeg recent opnieuw voeding tijdens de strategische dialoogsessie van de Vereniging Surinaams Bedrijfsleven (VSB), waar econoom en IMF-adviseur Karel Eckhorst, pleitte voor stevige institutionele hervormingen om transparantie en goed bestuur,
Hoelang blijven we ons nog vastklampen aan afspraken uit 1975? Dat is de vraag die Rajendre Khargi, voormalig ambassadeur van Suriname in Nederland, recent op LinkedIn stelde. Een recente uitspraak van de Raad van State, zet opnieuw de spotlight op iets wat we al te lang voor ons uitschuiven: de regels rondom nationaliteit voor mensen met wortels in zowel Nederland als Suriname.
Onderdirecteur van de Bedrijven Geneesmiddelen Voorziening Suriname, Wilfred Baalraadjsing. Hij bevestigt een tekort aan sommige medicamenten in Suriname. Minister Pengel van Volksgezondheid is ook op de hoogte van de situatie.
De minister van Volksgezondheid, Welzijn en Arbeid, heeft verbetering beloofd bij de medicatievoorziening. Die moet beter beschikbaar en betaalbaarder worden. Na het vaste ‘vorige regering refrein’, volgde zijn couplet over de herstelmaatregelen. Geen van beide klonken erg geloofwaardig. Het is stuitend om te zien hoe de minister van Volksgezondheid, de aanhoudende crisis in de medicatievoorziening opnieuw probeert te sussen met nietszeggende kretologie en loze verwachtingen.
Het is goed om te onthouden, wie wie is in de Surinaamse politiek. De glibberige natuur van de politicus in het algemeen, komt nog sterker tot uiting in een tijd waarin online nieuws, een wildgroei aan mediaplatformen en de mogelijkheid om vrijwel gratis te herhalen en te verkondigen wat men wil, ervoor hebben gezorgd dat schaamte kan worden bedekt en gecamoufleerd op manieren die eerdere generaties niet ter beschikking stonden.
De vervanger van wijlen Chandrikapersad Santokhi in De Nationale Assemblee, Johnny Kasdjo, lijkt bij zijn eerste optredens vooral in de rol van ontdekker te zijn gekropen. In zijn bijdrage schetste hij een reeks maatschappelijke problemen alsof het nieuwe inzichten betreft: jongeren die vertrekken omdat zij geen toekomst zien, ouderen die na een leven lang werken nauwelijks kunnen rondkomen, en ondernemers die vastlopen in bureaucratie en onzekerheid.
Hamer uit de rechtzaal
Vorderingen van de procureur-generaal (PG) worden weggestemd door een zuiver politiek orgaan: De Nationale Assemblee (DNA). Suriname wordt hiermee lelijk te kijk gezet bij de jonge generatie: studenten, leerkrachten, eerlijke intellectuelen, en het buitenland. Zolang wij als samenleving dit gedrag passief en ongeïnteresseerd accepteren, blijven wij gevangen als managed variables in een historisch verouderd tribaal systeem.
Het is een jaar geleden dat wij verkiezingen hadden in het land. Er is een nieuwe DNA, een nieuwe DNA-voorzitter, maar veel van de sleutelfiguren zijn dezelfde als 100 jaar…
President Simons heeft in de meest algemene bewoordingen gesteld, dat er hoopgevende zaken plaatsvinden om de SLM te behouden en dat er vooruitgang wordt geboekt. Volgens haar is het bedrijf uit de gevarenzone. Men zou verwachten dat bij een dergelijk bericht, de eerste door een registeraccountant goedgekeurde cijfers gepubliceerd zouden worden, na een decennium aan achterstand.
De Moni Karta zou een sociaal instrument moeten zijn dat de kwetsbaarste groepen in de samenleving beschermt. In de praktijk groeit echter steeds meer het beeld van een systeem dat gaten vertoont, controle mist en gevoelig is voor misbruik.
Veiligheid behoort een van tot de belangrijkste verantwoordelijkheden van een staat. Burgers moeten erop kunnen vertrouwen dat politie, andere korpsen en het leger in staat zijn, hen te beschermen wanneer dat nodig is. Maar hoe veilig is een samenleving, wanneer juist de instituten die veiligheid moeten waarborgen, zelf kampen met structurele problemen?
Langs de Anton Dragtenweg richting Leonsberg, naast supermarkt KMC, is sinds deze week opnieuw sprake van illegale vuilstorting. Wat aanvankelijk begon als een hoop zand, stenen en resten van oude bomen, is inmiddels uitgegroeid tot een verzamelplek voor grofvuil en plastic zakken, gevuld met huisafval. De locatie dreigt daarmee langzaam te veranderen in een illegale vuilstortplaats.
Het voorjaar van 2026 brengt ondanks alle uitdagingen en chaos, hier en daar wat lichtpuntjes. Initiatieven, momenten of stappen in de juiste richting. En elk van ze heeft een gemene deler. Namelijk overheidsbetrokkenheid zonder keiharde politiek op de voorgrond.
Tijdens de verkiezingscampagne in 2025, presenteerde de NDP zich als de partij die het systeem fundamenteel zou veranderen. “A systeem o kenki” groeide uit tot één van de meest gehoorde slogans in Suriname. Er werd gesproken over verandering, herstel en een nieuwe koers voor Suriname. Die boodschap creëerde verwachtingen bij duizenden burgers, die hoopten op zichtbaar en voelbaar bestuur.
Wie wel eens gezien heeft, hoe kleinschalige goudzoekers in een rivierbedding op zoek gaan naar klompjes goud, heeft een natuurlijk begrip van het systematische morele verval dat onze maatschappij gevangen houdt. Het sediment uit de rivierbedding bestaat uit een mengsel van zand, grind, steentjes en het edelmetaal. Met een fuik of een zeef spoelt de goudzoeker daardoorheen, plukt steentjes, grind, beestjes en klei uit het mengsel totdat de klompjes goud zichtbaar worden.
Steeds opnieuw duikt het debat op: brain drain in de zorg en het onderwijs. En telkens klinkt dezelfde diagnose. Medisch personeel en leerkrachten zouden onderbetaald en ondergewaardeerd zijn, zonder enig uitzicht op een betere toekomst. Het is intussen een vaste reflex geworden in beleidskringen: er wordt gesproken met ‘deskundigen’, er worden rapporten opgesteld, er worden vergaderingen belegd. Maar de uitkomst verandert nauwelijks.
De discussie in De Nationale Assemblée over de onderwijsproblemen in Moengotapoe, legt opnieuw een groot probleem bloot. De leerlingen zijn uiteindelijk de grootste slachtoffers van bestuurlijke stagnatie. Terwijl politieke partijen elkaar verwijten maken, over wie verantwoordelijk is voor de ontstane situatie, zitten meer dan 150 leerlingen, al dagen zonder onderwijs. Dat is zorgwekkend, ongeacht welke regering de problemen heeft geërfd of veroorzaakt.
In de afgelopen jaren hebben we steeds gemerkt, dat bepaalde districten op de tweede en soms laatste plaats stiefmoederlijk worden geplaatst. Terwijl Paramaribo steeds verder groeit, lijkt het alsof de districten langzaam worden vergeten. Voor veel burgers buiten de hoofdstad ontstaat de indruk dat zij slechts meetellen tijdens verkiezingstijd. Daarna verdwijnen hun problemen weer naar de achtergrond. Maar de vraag die gesteld moet worden, is simpel: zijn de districten geen deel van Suriname?
De aanhoudende regenval in Zuid-Suriname heeft wederom de harde realiteit van de kwetsbaarheid van de voedselvoorziening in het binnenland zichtbaar gemaakt. In dorpen als Alalapadu, Sipaliwini Savanne, Coeroeni, Amotopo en Kwamalasamutu, zijn kostgronden grotendeels verloren gegaan door extreme neerslag. Wat op het eerste gezicht een seizoensgebonden weersprobleem lijkt, dreigt uit te groeien tot een ernstige voedselcrisis in de komende maanden. De schade treft een systeem dat al decennialang steunt op zelfvoorzienende landbouw.
Het beeld dat Suriname en de bredere regio steeds vaker in het vizier liggen van internationale veiligheids- en inlichtingendiensten is geen ver-van-ons-bedshow meer. Integendeel: in een wereld waar drugshandel, witwaspraktijken en grensoverschrijdende georganiseerde misdaad steeds verfijnder en globaler worden, schuift ook de aandacht van buitenlandse diensten mee.
Het begrip ‘Exodus’, daar hebben vooral de christenen onder ons, wel over gehoord. Zo heet bijvoorbeeld het tweede boek van Mozes, die de Joden onder moeilijke omstandigheden uit Egypte leidde, waar dit volk een slavenbestaan had. Daar was dan ook sprake van een ware volksverhuizing. De vijftig jaar oude Republiek Suriname, heeft dus niet te maken gehad met één exodus, maar wel met een opvallende emigratie en wel vanaf 1974,
Met de goedkeuring van wijzigingen in de Rijwet 1971 en de Wet Aansprakelijkheidsverzekering Motorrijtuigen, heeft De Nationale Assemblee eindelijk een stap gezet richting regulering van elektrische voertuigen in Suriname. Vanaf 1 januari 2027 krijgen e-bikes, elektrische bromfietsen en andere elektrische voertuigen, officieel dezelfde wettelijke status als conventionele motorvoertuigen.
“Die post van de Centrale Bank gaat naar de NPS’’, riep voorzitter Gregory Rusland een klein jaar geleden, tijdens het spoedcongres over regeringsdeelname. Dat viel in de bankwereld, bij de internationale ontwikkelingspartners en in het bedrijfsleven, niet goed. ‘Die post’, of het nou gaat om de functie van governor of regeringscommissaris, komt aan geen enkele politieke partij toe en moet onaantastbaar zijn qua onafhankelijkheid en onbespreekbaar zijn tijdens politieke onderhandelingen.
Voor 2020 was de term ‘pe a moni de’ veel gehoord, het ging toen vooral (niet alleen) om gelden uit de Oppenheimer-leningen. Er heerst een soort van vloek rond het begrip Oppenheimer. Nu gaat het weer om gelden rond de afkoop van de leningen van Oppenheimer. Nu is er weer vaagheid over waar ruim een half miljard USD is gebleven ‘verdwenen’, ‘verdampt’. Het verhaal dat de lening nodig was om de druk eraf te halen is te vaag, er is meer dan nodig geleend, er is te duur geleend en er is te veel verdampt. Dat is die tori, daar moet het over gaan.
Een jaar na de verkiezingen met de slechtste opkomst ooit, ziet het politieke landschap er heel anders uit dan velen op 24 mei 2025 gedacht hadden. De regering Santokhi-Brunswijk bracht de inflatie in het laatste jaar tot onder 15 procent terug. Banken die wankelden, stonden weer overeind met ademruimte. En de ogen van de wereld en van handelspartners zoals de Verenigde Staten, Nederland en India waren op ons land gericht. Het algemeen kiesrecht had de ABOP moeten afslanken en de NPS robuust moeten laten groeien.
Terwijl op vrijdag 15 mei met enige trots bekend werd gemaakt dat Staatsolie over 2025 maar liefst USD 400 miljoen heeft afgedragen aan de staatskas, zou die mededeling bij elke burger eerder de alarmbellen moeten doen afgaan, dan applaus moeten oproepen.
Het bezoek van de hoogste diplomaat van India, minister Jaishankar, maakt duidelijk dat de relatie met India intact is. Tijdens en na de verkiezingen heeft een deel van de achterban van de huidige oppositie een doemscenario willen schetsen langs etnische lijnen. Alsof de sprongen vooruit in ontwikkeling en de relatie met onder meer India het effect waren van onvervangbare persoonlijke en partijrelaties, en op het spel stonden als herverkiezing uitbleef.
In Suriname heeft het er steeds meer van dat problemen pas serieus worden genomen, als zij volledig uit de hand zijn gelopen. Of het nu gaat om wateroverlast, infrastructuur, criminaliteit, onderwijs of de afvalproblematiek wanneer de vuilophaaldienst staakt. Simpel gezegd, structurele oplossingen blijven vaak uit, terwijl noodmaatregelen worden genomen. Daarmee is een cultuur ontstaan, waarin reageren belangrijker lijkt geworden, dan planmatig te werken. Maar de verantwoordelijkheid daarvoor ligt niet alleen bij de overheid.
Het Surinaamse ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Arbeid, startte begin mei een landelijke campagne om hiv-testen te stimuleren. Starnieuws berichtte hierover op 6 mei. Aanleiding was de toename van het aantal besmettingen en dat nog veel Surinamers hun hiv-status niet kennen. Volgens het ministerie, is het zorgwekkend dat een deel van de bevolking onbewust met hiv leeft en het virus kan overdragen. Daarom wordt vooral seksueel actieve personen, en mensen die dat van plan zijn, geadviseerd om zich samen met hun partner te laten testen. Goed initiatief van een overheid die zijn verantwoordelijkheid neemt, zou je zeggen, maar daar is niet iedereen het mee eens.
In korte tijd is rond meerdere staatsbedrijven en staatsgerelateerde instellingen een opvallende reeks van bestuurswisselingen en koerswijzigingen zichtbaar geworden. Wat bedoeld is als ordelijke governance en zorgvuldig toezicht, begint in de perceptie van velen steeds meer te lijken op een opeenvolging van snelle besluiten, herzieningen en tegenstrijdige signalen over de richting van het beleid. Bij Telesur werd recent goedkeuring verleend door de Raad van Ministers voor de ontslagname van de huidige Raad van Commissarissen en de benoeming van een nieuwe raad.
Het verlies in vertrouwen in de politiek, verdwijnt zelden van de ene op de andere dag. Het brokkelt langzaam af, beetje bij beetje, wanneer burgers keer op keer het gevoel krijgen, dat niet deskundigheid, maar connecties, de doorslag geven bij benoemingen binnen de publieke instituten. De samenleving ziet het steeds voor haar gebeuren, steeds dezelfde namen keren terug in adviesfuncties en directieposten,
De aanhoudende wateroverlast in Paramaribo, Wanica, Saramacca en andere delen van het land is opnieuw uitgemond in een nationale crisis. De regering heeft inmiddels een crisiscommissie ingesteld om de situatie te beheersen, maar achter de huidige noodmaatregelen schuilt een veel fundamenteler probleem: