Het is een slepende gewoonte in het nadeel van het land geworden, om bij vertrek door politici, zelfs de deurknop weg te dragen. Het moment dat politiek machtsbehoud buiten bereik raakte, begon in het verleden de zelfverrijking nieuwe vormen aan te nemen. De partij van de nieuwe president nam daar het voortouw in. 2020 is nog vers genoeg in het geheugen om te herinneren hoe er huisgehouden is.

 Er worden internationaal allerlei schaduwspelletjes gespeeld, wanneer het gaat om ons geliefd Suriname. Niet alleen de manier waarop de geopolitieke caroussel ronddraait, maar het moment dat de paardjes kiezen om te hobbelen, is interessant. Marco Rubio, de minister van Buitenlandse Zaken van de Verenigde Staten onder president Trump, waarschuwde ons voor de risico’s van China’s invloed.

 Newmont heeft bekendgemaakt dat sinds 2021, de goudproductie van de Merian operaties met 48 procent is afgenomen, terwijl de kosten met 50 procent gestegen zijn. Een beetje rekenwerk leert ons dat qua investering en winstgevendheid, er nog maar een kwart overblijft ten opzichte van het gouden verleden. In de bekendmaking kan het schrappen van banen misschien de aandacht trekken, maar het kenmerkende is eerder het benoemen van de langetermijnduurzaamheid van de mijn.

De waarschuwing van voormalig financiënminister Stanley Raghoebarsing is duidelijk: de regering moet afblijven van de internationale reserves. En terecht. Jaren achtereen heeft Suriname zich uit een financieel moeras moeten werken. Van een negatieve nettoreserve in 2020 van USD 154 miljoen naar een positief saldo van USD 555 miljoen.

De berichten en beelden over de situatie in Huize Ashiana zijn pijnlijk en beschamend. Niet omdat ze nieuw zijn, maar omdat we ze al te lang normaal zijn gaan vinden. Het grootste verzorgingstehuis van Suriname, waar honderden ouderen hun laatste jaren doorbrengen, bevindt zich in een staat die mensonwaardig is. Gebrekkige hygiëne, tekort aan personeel, vervallen infrastructuur en een sfeer die eerder aan verwaarlozing dan aan verzorging doet denken.

Het is 2025, en toch blijft de toegang tot schoon en betrouwbaar drinkwater een dagelijkse onzekerheid voor burgers in de binnenstad van Paramaribo, inclusief strategisch belangrijke overheidsgebouwen zoals die binnen het regeringscentrum. Terwijl de tarieven voor drinkwater vorig jaar zijn verhoogd, lijkt de dienstverlening van de Surinaamsche Waterleiding Maatschappij (SWM) nog altijd ver verwijderd van de basisstandaarden, die van een vitale nutsvoorziening mogen worden verwacht.

Wie zoekt naar politieke eenheid, naar bestuurlijke consistentie en naar nakoming van regelgeving strikt conform de wet, hoeft niet verder te kijken dan naar de wetten over geldelijke voorzieningen. Onder een dun laagje vernis van dubbele salarissen, introduceerde lid Gajadien in De Nationale Assemblee wetgeving die de salarissen van de president, vicepresident, ministers en assembleeleden, tezamen met een reeks aan andere voorzieningen, behoorlijk omhoog trok.

Het recente vonnis van kantonrechter Clayton Wallerlei waarin de arbeidsovereenkomst van een vrouwelijke medewerker van de Hakrinbank niet werd ontbonden, markeert een zeldzaam, maar cruciaal kantelpunt in de Surinaamse rechtspraktijk. De vrouw werd erkend als klokkenluider, handelde volgens de rechter terecht, en werd vervolgens onvoldoende beschermd. De rechter kwalificeerde het gedrag van de banktop als intimiderend en verklaarde dat de interne meldprocedure zodanig ondeugdelijk was ingericht, dat bescherming “illusoir” werd.

De nieuwe regering is nog niet begonnen, maar de voornemers stromen al rijkelijk. Er zal worden geëvalueerd. Er moet bezuinigd worden. Er komt een nieuwe koers. Mooie taal, nobele voornemens, maar het leven wacht op niemand. En precies daarin schuilt het gevaar. Want terwijl plannen worden gesmeed, nota’s worden opgesteld en commissies worden gevormd en benoemd, moet het volk gewoon verder zien te komen.

 De onrust die ontstond na berichtgeving over een vermeende plaatsing van de Surinaamse vastgoedsector op een zwarte lijst, verdient reflectie. Niet alleen omdat deze informatie onjuist bleek, zoals bevestigd door de Financial Intelligence Unit (FIU) Suriname, maar vooral omdat het incident blootlegt, hoe kwetsbaar ons maatschappelijk vertrouwen is in tijden van economische en institutionele fragiliteit.

Suriname kondigde met trots aan, dat het erkend is als het eerste malariavrije land van het Amazonegebied. Het is een mijlpaal van jewelste, die decennialang volgehouden inzet, samenwerking en leiderschap bekroont. Wie zich het Suriname van de jaren 2000 herinnert, toen het land piekte met meer dan 15.000 malariagevallen per jaar, beseft hoe ingrijpend deze overwinning is. De erkenning door de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) is dan ook terecht.

De jongste cijfers van de Suriname Economic Oversight Board (SEOB) bieden stof tot nadenken. Ondanks een ogenschijnlijk stabiele inflatie en een redelijk comfortabele importdekking, is de realiteit dat de economie opnieuw gevaarlijk op drift raakt. Wie voorbij de oppervlakkige indicatoren kijkt, ziet een fundament dat steeds brozer wordt.

Santokhi gaat als president met één termijn de geschiedenis in. Een termijn van co-presidentschap met Brunswijk, die tijdens het recordaantal aan dienstreizen van Santokhi, regelmatig als waarnemend president functioneerde en die nooit het volledig ontzag heeft kunnen opbrengen voor Santokhi in de hiërarchie. Een termijn van het schaduwpresidentschap van Albert Ramdin, die die vijf jaren vooral benut heeft in een campagne om alles te doen om de functie van secretaris-generaal van de OAS veilig te stellen voor zichzelf.

De Vereniging van Economisten in Suriname (VES) stelt, dat het onmogelijk is om de economie los te zien van het bestuur. De scheidslijn tussen beide is flinterdun. Elke economische ontwikkeling is geworteld in een bestuurlijke keuze en elk politiek besluit heeft directe economische gevolgen. In een land als Suriname, waar overheid en economie intens met elkaar verweven zijn, wordt deze realiteit met de dag zichtbaarder.

De wetten voor geldelijke voorzieningen voor respectievelijk assembleeleden, ministers, de president en vicepresident, hebben een forse kluif op het bord van actieve en succesvolle politici gelegd. Zij gaan er financieel en qua voorwaarden, behoorlijk op vooruit. Als keerzijde van die munt zijn er wat zaken in geregeld die de politici tot voltijds politici, zonder dubbele functies of andere belangen, zouden moeten maken, en die bedoeld zijn om hen in het gareel te houden als het gaat om snoepen van de overheid,

In de afgelopen tijd hebben we een zorgwekkende trend geconstateerd, namelijk de vermissing van tienermeisjes. Tiener-meisjes, vaak nog geen zestien, die van de ene op de andere dag spoorloos verdwenen zijn. Soms duiken ze na dagen of we-ken weer op, soms blijven ze onvindbaar. En telkens weer komt de vraag, hoe kon dit gebeuren? De realiteit is pijnlijk, we zijn als samenleving te passief, te verdeeld en te laat.

Met een verhaal over tweelingen en borstvoeding, probeerde Bravo zich een weg te banen naar het vicepresidentschap. Leef lang genoeg en je maakt alles mee. De kardinaal in de kerk van zetels probeerde zich na twintig jaar parlementair opportunisme, uiteindelijk te bedienen van een evenredigheidsargument. Het meeste aantal stemmen, dat voor hem in vier verkiezingen een bijzaak was, was nu plotseling het leidende principe.

 Vicepresident-elect Gregory Rusland zegt dat als we samenleving “een inhaalslag willen maken” iedereen zal moeten bezuinigen”. Mooie woorden, die we vaker hebben gehoord. Maar de bittere waarheid is: de samenleving heeft al jarenlang alleen maar ingeleverd. Dus als deze nieuwe regering opnieuw inzet op bezuinigingen, moet men eerst eerlijk en gedetailleerd uitleggen, wat dat concreet zal betekenen en voor wie.

‘’Als je een grote NDP’er bent, maar je hebt staatsgeld gestolen, ga ik niet naar je kijken. Naar de procureur-generaal zal je gaan.” Deze woorden van president-elect Jennifer Geerlings-Simons, snijden hout. Het is het soort duidelijke, principiële taal, waar het volk al jaren op wacht. Geen gedraal, geen politieke loyaliteit boven gerechtigheid. 

De olie- en gassector in Suriname staat op een kruispunt. Terwijl de wereld zich langzaam opmaakt voor de energietransitie, komt ons land juist in een stroomversnelling terecht. De ontdekking van offshore olie brengt ongekende economische perspectieven, maar stelt ons ook voor een dringende vraag: wie gaat dit allemaal doen? Het is een ongemakkelijke waarheid die Staatsolie-topman Annand Jagesar on-langs onder woorden bracht: Suriname heeft een ernstig tekort aan technisch ge-schoold personeel.

87.000 stemmen, dat is wat de VHP kreeg. En toch staat de partij buiten het machtscentrum. Dit betekent niet dat de partij is weggestemd, maar ze eindigde op de tweede plaats. Parlementariër Asiskumar Gajadien lichtte toe: “We hebben onszelf buitenspel gezet.”

De Van ’t Hogerhuysstraat is vandaag de dag meer dan een verkeersader. Ze is een metafoor geworden voor de stagnatie in het infrastructuurbeleid. Deze strategisch gelegen straat, die dagelijks meer dan 50.000 voertuigen verwerkt vanuit het oosten en zuiden van Paramaribo, ligt er zodanig bij dat zij niet alleen voertuigen beschadigt, maar ook het vertrouwen ondermijnt in planning, bestuur en economische vooruitgang.

De controverse rondom het rehabilitatieproject Van ’t Hogerhuysstraat – Slangenhoutstraat heeft geleid tot stilstand, letterlijk én bestuurlijk. Dat het project tijdelijk is stilgelegd, eerst door de rechter, daarna op instructie van de president, ontslaat de overheid niet van haar fundamentele plicht om het dagelijkse verkeer in goede banen te leiden.

Op 9 juli 2025 vond op het Presidentieel Paleis een ceremonie plaats, waarbij president Chan Santokhi zijn eigen regeerteam onderscheidde met de hoogste staatsdecoraties. Ministers, parlementariërs en andere politieke kopstukken, werden beloond met titels als Commandeur, Groot Officier en Drager van het Grootlint in de Ereorde van de Palm.

Onze historische binnenstad is een openluchtmuseum van ruïnes aan het worden. Een spookstad van een vervlogen tijd. Bevolkt door verslaafden en daklozen. Het smalle netwerk aan één verkeersweg stimuleert geen vestiging van grote bedrijven en trekt geen bewoners aan. De doorn in het oog is het gebouw van het ministerie van Financiën en Planning.

De nieuwe regering heeft keuzes te maken op het gebied van buitenlands beleid en internationale samenwerking. De regio verandert met de robuuste groei van de Guyanese economie. De Latijns-Amerikaanse migratie in de regio neemt toe, vanwege het migratiebeleid van Trump. Oorlog in Gaza en in Oekraïne, en oplopende spanningen in de Zuid-Chinese Zee, verscherpen de relaties tussen grootmachten. Die verhogen op hun beurt de druk die zij plaatsen op hun samenwerkingspartners.

President Santokhi wilde in een eventuele tweede termijn, van Paramaribo een “bruisende stad” maken. Met een boulevard aan de rivier, hotels in monumenten, en ministeries ondergebracht in duurzame high-rise gebouwen buiten het centrum. Het klinkt ambitieus. Visionair zelfs. Maar wie voorbij de woorden kijkt, ziet vooral façadepolitiek: groots op papier, leeg in uitvoering.

‘’Er kunnen rare dingen gebeuren in de politiek.‘’ Met deze uitspraak gaf parlementariër Edgar Sampi (ABOP) onlangs een eerlijke, maar ook verontrustende kijk op het politieke landschap van Suriname. Hij verwees naar de mogelijkheid van onverwachte coalitiewissels, zoals een mogelijke samenwerking tussen NDP en VHP – ooit elkaars felste en grootste tegenpolen. We kunnen het hem niet kwalijk nemen en ook geen ongelijk geven.

“Als ik heb gewonnen, dan kan niemand mij weghalen als vicepresident.” De woorden van Ronnie Brunswijk, uitgesproken met een onwrikbare zekerheid, geven een verontrustend inzicht in hoe sommige politici macht ervaren, niet als middel om te dienen, maar als trofee die hun status verheft. De ABOP-voorzitter eist één van de drie hoogste machtsposities in het land en schermt openlijk met een politieke rekensom: zonder de ABOP kunnen de overige partijen geen president kiezen.

De installatie van Ashwin Adhin als voorzitter van De Nationale Assemblee, werd gepresenteerd als een nieuw hoofdstuk voor DNA en het Surinaamse volk. Maar wie goed luistert naar zijn eerste toespraak, hoort vooral bekende klanken. Daadkracht, samenwerking en wezenlijke vertegenwoordiging, dat zijn krachtige woorden, zeker. Maar ook woorden die we al zo vaak gehoord hebben van politici, die zelden hun beloften waarmaakten.

President Chandrikapersad Santokhi toonde zich zondag na de beëdiging van de nieuwe DNA-leden, van zijn sportieve kant. Hij erkende het verkiezingsverlies en benadrukte het belang van respect voor het democratische proces. “Het land ontwikkel je door zowel in de coalitie als in de oppositie te zitten‘’, zei het staatshoofd. Een mooie uitspraak, maar niet bij eenieder komt die geloofwaardig over.

 Suriname staat opnieuw aan de vooravond van een politiek drama. Terwijl het volk hoopvol uitkijkt naar stabiliteit en vernieuwing, wordt achter gesloten deuren een scenario ontvouwd dat als een bekend script leest: een machtsgreep vermomd als nationale samenwerking. De hoofdrolspelers? Oude bekenden, dezelfde die het land decennialang systematisch hebben leeggeroofd en gedegradeerd.

De uitspraken van milieuactivist Erlan Sleur over cyanidegebruik en zware metalen in het stuwmeer, hebben ons opnieuw geconfronteerd met een ongemakkelijke waarheid: Suriname faalt structureel in de bescherming van zijn natuur, zijn water en zijn burgers. Terwijl het stuwmeer levensnoodzakelijk is voor energie, drinkwatervoorziening en ecosystemen, woekert er middenin dit nationale belang een ongecontroleerde goudkoorts met cyanide, arseen en politieke onwil als ingrediënten.

Al enige tijd gaat het gerucht dat bepaalde lieden zich voor onze kust aanhoudend bezighouden met zeeroverspraktijken. Zo zouden schoeners, voornamelijk afkomstig uit Belém, de hoofdstad van de Braziliaanse federale staat, worden geënterd door de ‘piraten’.

De populairste politicus aller tijden in de Surinaamse politiek zet zijn carrière voort in De Nationale Assemblee. Santokhi verklaarde circa een week voor de verkiezingen, geen plaats te zullen nemen in De Nationale Assemblee, als de VHP in de oppositie terecht zou komen. Maar zoals de meeste van zijn beloften die opoffering en nakoming vereisen, heeft ook deze uitspraak tot voorspelbare woordbreuk geleid. Santokhi komt als presumptieve fractieleider van het formaat van zijn fractie in aanmerking voor een salaris dat bijna even hoog is als dat van de president, aangevuld met een aanmerkelijk hoger pensioen en veel meer privileges.

Op vrijdag 27 juni 2025, in de namiddag, brak er brand uit in de Mirandastraat. De brandweer kon voorkomen dat het vuur zich verder verspreidde dan het woonhuis. Op 30 juni 2025 ontstond een beginnende brand in de Kromme Elleboogstraat. De omgeving en de samenleving kampen nog met vrees voor herhaling op de schaal van de brand die op 17 april 2025 woest om zich heen greep in de Henck Arronstraat.

De VHP heeft met een punt van orde tijdens de openingsvergadering van De Nationale Assemblee en in de dagen daarna, zich bejammerd over het zichtbaar tonen van stembriefjes na het invullen en voor het deponeren in de stembus. Het dient geen enkele twijfel en is door de griffie van De Nationale Assemblee met de wetsbepaling toegelicht, dat deze handelwijze toegestaan en conform de regels is. De VHP heeft ook geen enkel bezwaar tegen deze handelswijze geuit, toen in 2010 Brunswijk ditzelfde gedrag vertoonde.

De Nationale Assemblee is in sessie en er zijn dringende items die op de agenda terecht moeten komen. Met de samenstelling van de leiding van het instituut, is er bestuurservaring en politieke verantwoordelijkheid aanwezig. Het besef zou moeten leven, dat ongeacht partijpolitiek en machtsverhoudingen, geheel Suriname de voortvarende behandeling van deze vraagstukken hard nodig heeft.

Het slavernijverleden van het Koninkrijk der Nederlanden komt langzaam aan het licht. Een opeenvolging aan rechtse regeringen in Nederland en een conservatieve, kolonisator loyale regering in Suriname, hebben in de laatste jaren weinig goeds gedaan aan werk dat de juiste richting op leek te gaan.

In de afgelopen dagen vormden de perikelen rond de ondertekening van het regeeraccoord van NDPplus de hoofdmoot van het binnenlands nieuws.  Ronnie Brunswijk, voorzitter van ABOP, weigerde te tekenen omdat hij het kennelijk niet eens was met het aandeel dat ABOP werd toebedeeld.  Twee dagen later kwam het bericht dat hij alsnog getekend heeft. 

Terwijl het dagelijkse leven zijn gangetje gaat, ontstaat er in alle stilte een groeiende financiële crisis achter duizenden voordeuren in Suriname. Steeds meer gezinnen raken ontwricht, door de druk van de stijgende kosten, mentale vermoeidheid en daaruit voortvloeiende sociale spanningen.

We zijn niet ver verwijderd van het punt dat het ministerie van Binnenlandse Zaken moet beginnen aan te kondigen, wanneer er een volledige werkweek op komst is. Het aantal nationale vrije dagen en de redenen daarvoor, zijn steeds moeilijker om serieus te nemen. Vooral voor degenen die iets willen maken van hun studie, hun loopbaan of hun organisatie.

Wat is er misgegaan bij de VHP? De partij lijkt haar grootste doel van deze regeerperiode gehaald te hebben, maar het was er slechts één, en het draaide om de belangen van één man. Terwijl de samenleving de gevolgen van een pijnlijk IMF-programma moest slikken, bleven bezuinigen op de eigen bestuurslast uit.

De honden lusten geen brood van het graaiwerk, dat in de nadagen van Santokhi, naar buiten komt. Het imago van het propere, prudente en professorale, ligt compleet in duigen. Aan de ene kant bedekt de officiële reactie van Santokhi via zijn Facebookpagina over gelekte missives van de Raad van Ministers: “transparantie is de zuurstof van democratisch bestuur”. Hartelijk dank, ChatGPT, prompt.

Het is hard, confronterend zelfs, maar zeker waar: het beroep van leraar is sociaal-economisch en financieel uitgehold. Volgens voormalig onderwijsminister Robert Peneux, zijn onze onderwijsgevenden beland in de bedelgroep van Suriname.

Je hoeft geen expert te zijn om te zien, dat er iets niet klopt in ons binnenland. Skalians, die monsterlijke goudpontons, liggen gewoon pontificaal in het stuwmeer. Niet eentje, niet twee, maar een hele vloot. Ze zijn er omdat er wordt toegestaan, dat ze er zijn. Omdat iemand ergens, op een of meerdere plekken, zijn of haar ogen sluit of misschien zelfs de hand ophoudt.

Voor de zoveelste keer waarschuwt Keerpunt voor het gevaar dat is ontstaan, en wel met betrekking tot de staat waarin de beschadigde koperen koepel op het torengebouw aan de Tamarindelaan verkeert.

Slachtoffers van geweld, ontvoering en onderdrukking ontwikkelen vreemd genoeg, soms sympathie voor de daders: het Stockholm syndroom. Dat lijkt de relatie te zijn die de kiezer heeft ontwikkeld met de vele gezichten en gedaanten waarin de coupplegers zich keer op keer ten tonele begeven. Van 1980 tot 1987 tot de naweeën van Kerstmis 1990, de kapitaalcoup van 1996, de ‘kruistocht tegen corruptie’ van 2010 en de tien ‘precaire’ jaren die erna volgden.

De SEOGS 2025 lijkt opnieuw een succes in aantallen, aankondigingen en internationale belangstelling. Groots in opkomst, rijk aan beloftes, maar arm aan bindende kaders. Terwijl bedrijven miljoenenprojecten aankondigen en leiders spreken over een “energie-toekomst voor Suriname”, blijft de basisinfrastructuur voor echte nationale meerwaarde pijnlijk achter.