Vorderingen van de procureur-generaal (PG) worden weggestemd door een zuiver politiek orgaan: De Nationale Assemblee (DNA). Suriname wordt hiermee lelijk te kijk gezet bij de jonge generatie: studenten, leerkrachten, eerlijke intellectuelen, en het buitenland. Zolang wij als samenleving dit gedrag passief en ongeïnteresseerd accepteren, blijven wij gevangen als managed variables in een historisch verouderd tribaal systeem.

Het is een jaar geleden dat wij verkiezingen hadden in het land. Er is een nieuwe DNA, een nieuwe DNA-voorzitter, maar veel van de sleutelfiguren

President Simons heeft in de meest algemene bewoordingen gesteld, dat er hoopgevende zaken plaatsvinden om de SLM te behouden en dat er vooruitgang wordt geboekt. Volgens haar is het bedrijf uit de gevarenzone. Men zou verwachten dat bij een dergelijk bericht, de eerste door een registeraccountant goedgekeurde cijfers gepubliceerd zouden worden, na een decennium aan achterstand.

De Moni Karta zou een sociaal instrument moeten zijn dat de kwetsbaarste groepen in de samenleving beschermt. In de praktijk groeit echter steeds meer het beeld van een systeem dat gaten vertoont, controle mist en gevoelig is voor misbruik.

Veiligheid behoort een van tot de belangrijkste verantwoordelijkheden van een staat. Burgers moeten erop kunnen vertrouwen dat politie, andere korpsen en het leger in staat zijn, hen te beschermen wanneer dat nodig is. Maar hoe veilig is een samenleving, wanneer juist de instituten die veiligheid moeten waarborgen, zelf kampen met structurele problemen?

Langs de Anton Dragtenweg richting Leonsberg, naast supermarkt KMC, is sinds deze week opnieuw sprake van illegale vuilstorting. Wat aanvankelijk begon als een hoop zand, stenen en resten van oude bomen, is inmiddels uitgegroeid tot een verzamelplek voor grofvuil en plastic zakken, gevuld met huisafval. De locatie dreigt daarmee langzaam te veranderen in een illegale vuilstortplaats.

Het voorjaar van 2026 brengt ondanks alle uitdagingen en chaos, hier en daar wat lichtpuntjes. Initiatieven, momenten of stappen in de juiste richting. En elk van ze heeft een gemene deler. Namelijk overheidsbetrokkenheid zonder keiharde politiek op de voorgrond. 

Tijdens de verkiezingscampagne in 2025, presenteerde de NDP zich als de partij die het systeem fundamenteel zou veranderen. “A systeem o kenki” groeide uit tot één van de meest gehoorde slogans in Suriname. Er werd gesproken over verandering, herstel en een nieuwe koers voor Suriname. Die boodschap creëerde verwachtingen bij duizenden burgers, die hoopten op zichtbaar en voelbaar bestuur.

Wie wel eens gezien heeft, hoe kleinschalige goudzoekers in een rivierbedding op zoek gaan naar klompjes goud, heeft een natuurlijk begrip van het systematische morele verval dat onze maatschappij gevangen houdt. Het sediment uit de rivierbedding bestaat uit een mengsel van zand, grind, steentjes en het edelmetaal. Met een fuik of een zeef spoelt de goudzoeker daardoorheen, plukt steentjes, grind, beestjes en klei uit het mengsel totdat de klompjes goud zichtbaar worden.

Steeds opnieuw duikt het debat op: brain drain in de zorg en het onderwijs. En telkens klinkt dezelfde diagnose. Medisch personeel en leerkrachten zouden onderbetaald en ondergewaardeerd zijn, zonder enig uitzicht op een betere toekomst. Het is intussen een vaste reflex geworden in beleidskringen: er wordt gesproken met ‘deskundigen’, er worden rapporten opgesteld, er worden vergaderingen belegd. Maar de uitkomst verandert nauwelijks.

 De discussie in De Nationale Assemblée over de onderwijsproblemen in Moengotapoe, legt opnieuw een groot probleem bloot. De leerlingen zijn uiteindelijk de grootste slachtoffers van bestuurlijke stagnatie. Terwijl politieke partijen elkaar verwijten maken, over wie verantwoordelijk is voor de ontstane situatie, zitten meer dan 150 leerlingen, al dagen zonder onderwijs. Dat is zorgwekkend, ongeacht welke regering de problemen heeft geërfd of veroorzaakt.

In de afgelopen jaren hebben we steeds gemerkt, dat bepaalde districten op de tweede en soms laatste plaats stiefmoederlijk worden geplaatst. Terwijl Paramaribo steeds verder groeit, lijkt het alsof de districten langzaam worden vergeten. Voor veel burgers buiten de hoofdstad ontstaat de indruk dat zij slechts meetellen tijdens verkiezingstijd. Daarna verdwijnen hun problemen weer naar de achtergrond. Maar de vraag die gesteld moet worden, is simpel: zijn de districten geen deel van Suriname?

De aanhoudende regenval in Zuid-Suriname heeft wederom de harde realiteit van de kwetsbaarheid van de voedselvoorziening in het binnenland zichtbaar gemaakt. In dorpen als Alalapadu, Sipaliwini Savanne, Coeroeni, Amotopo en Kwamalasamutu, zijn kostgronden grotendeels verloren gegaan door extreme neerslag. Wat op het eerste gezicht een seizoensgebonden weersprobleem lijkt, dreigt uit te groeien tot een ernstige voedselcrisis in de komende maanden. De schade treft een systeem dat al decennialang steunt op zelfvoorzienende landbouw.

Het beeld dat Suriname en de bredere regio steeds vaker in het vizier liggen van internationale veiligheids- en inlichtingendiensten is geen ver-van-ons-bedshow meer. Integendeel: in een wereld waar drugshandel, witwaspraktijken en grensoverschrijdende georganiseerde misdaad steeds verfijnder en globaler worden, schuift ook de aandacht van buitenlandse diensten mee.

Het begrip ‘Exodus’, daar hebben vooral de christenen onder ons, wel over gehoord. Zo heet bijvoorbeeld het tweede boek van Mozes, die de Joden onder moeilijke omstandigheden uit Egypte leidde, waar dit volk een slavenbestaan had. Daar was dan ook sprake van een ware volksverhuizing. De vijftig jaar oude Republiek Suriname, heeft dus niet te maken gehad met één exodus, maar wel met een opvallende emigratie en wel vanaf 1974,

Met de goedkeuring van wijzigingen in de Rijwet 1971 en de Wet Aansprakelijkheidsverzekering Motorrijtuigen, heeft De Nationale Assemblee eindelijk een stap gezet richting regulering van elektrische voertuigen in Suriname. Vanaf 1 januari 2027 krijgen e-bikes, elektrische bromfietsen en andere elektrische voertuigen, officieel dezelfde wettelijke status als conventionele motorvoertuigen.

“Die post van de Centrale Bank gaat naar de NPS’’, riep voorzitter Gregory Rusland een klein jaar geleden, tijdens het spoedcongres over regeringsdeelname. Dat viel in de bankwereld, bij de internationale ontwikkelingspartners en in het bedrijfsleven, niet goed. ‘Die post’, of het nou gaat om de functie van governor of regeringscommissaris, komt aan geen enkele politieke partij toe en moet onaantastbaar zijn qua onafhankelijkheid en onbespreekbaar zijn tijdens politieke onderhandelingen.

Voor 2020 was de term ‘pe a moni de’ veel gehoord, het ging toen vooral (niet alleen) om gelden uit de Oppenheimer-leningen. Er heerst een soort van vloek rond het begrip Oppenheimer. Nu gaat het weer om gelden rond de afkoop van de leningen van Oppenheimer. Nu is er weer vaagheid over waar ruim een half miljard USD is gebleven ‘verdwenen’, ‘verdampt’. Het verhaal dat de lening nodig was om de druk eraf te halen is te vaag, er is meer dan nodig geleend, er is te duur geleend en er is te veel verdampt. Dat is die tori, daar moet het over gaan.

Een jaar na de verkiezingen met de slechtste opkomst ooit, ziet het politieke landschap er heel anders uit dan velen op 24 mei 2025 gedacht hadden. De regering Santokhi-Brunswijk bracht de inflatie in het laatste jaar tot onder 15 procent terug. Banken die wankelden, stonden weer overeind met ademruimte. En de ogen van de wereld en van handelspartners zoals de Verenigde Staten, Nederland en India waren op ons land gericht. Het algemeen kiesrecht had de ABOP moeten afslanken en de NPS robuust moeten laten groeien.

Terwijl op vrijdag 15 mei met enige trots bekend werd gemaakt dat Staatsolie over 2025 maar liefst USD 400 miljoen heeft afgedragen aan de staatskas, zou die mededeling bij elke burger eerder de alarmbellen moeten doen afgaan, dan applaus moeten oproepen.

Het bezoek van de hoogste diplomaat van India, minister Jaishankar, maakt duidelijk dat de relatie met India intact is. Tijdens en na de verkiezingen heeft een deel van de achterban van de huidige oppositie een doemscenario willen schetsen langs etnische lijnen. Alsof de sprongen vooruit in ontwikkeling en de relatie met onder meer India het effect waren van onvervangbare persoonlijke en partijrelaties, en op het spel stonden als herverkiezing uitbleef.