In Suriname, waar bijna 70 procent van de bevolking in laaggelegen kustgebieden woont, voltrekt zich een stille ramp. Door zeespiegelstijging, kusterosie en menselijke ingrepen, verliezen dorpen en boeren dagelijks land aan de oprukkende Atlantische Oceaan. Dat blijkt uit een recent verslag van Al Jazeera, dat de urgentie van de situatie langs de Surinaamse kust blootlegt.
“Ik zie elke dag een stuk van mijn land verdwijnen”, zegt de 56-jarige boer Gandat Sheinderpesad. Van zijn perceel is inmiddels 95 procent opgeslokt door de zee. Hij is een van de boeren die hun levensonderhoud en woonruimte bedreigd zien worden in dit kwetsbare Zuid-Amerikaanse land.
Volgens de minister van Openbare Werken, Riad Nurmohamed, zijn sommige gebieden nog beschermd door natuurlijke barrières. “In delen van het land hebben we 5 tot 20 kilometer mangrovebos tussen het land en de zee. Maar bij Paramaribo is dat amper 1 kilometer, daar zijn we extreem kwetsbaar.”
In 2020 werd een project gestart om de mangroves langs de hoofdstad te herstellen. António Guterres, secretaris-generaal van de Verenigde Naties, plantte in 2022 eigenhandig zaailingen om aandacht te vragen voor de bedreigde kust. Maar vijf jaar later blijkt de situatie nauwelijks verbeterd. “Het water heeft het sediment weggeslagen. De jonge mangroves overleefden het niet”, zegt klimaat- en waterbeheerexpert Sienwnath Naqal.
Naast de opwarming van de aarde en extreme weersomstandigheden, spelen ook lokale factoren een rol. De baggerwerken bij de monding van de Surinamerivier en het kappen van mangroves voor landbouw, maken de kustlijn nog kwetsbaarder.
Als laatste redmiddel is de overheid gestart met de bouw van een 4,5 kilometer lange zeedijk bij Paramaribo, gefinancierd uit eigen middelen. Kosten: 11 miljoen dollar. “Als we wachten op donoren, duurt het jaren voordat we kunnen beginnen. Die tijd hebben we niet, we worden overstroomd”, aldus Nurmohamed.
Maar één dijk is niet genoeg. Suriname telt een kustlijn van 380 kilometer. Het aanleggen van een landelijk netwerk van zeeweringen, vergt miljardeninvesteringen. Volgens Nurmohamed zou de toekomstige olieproductie van Suriname – een megaproject van TotalEnergies dat 220.000 vaten per dag moet opleveren – een oplossing kunnen bieden.
Voor boeren als Sheinderpesad komt die dijk geen moment te vroeg. “Ik heb nergens anders om heen te gaan. Met die dijk ben ik misschien iets veiliger, maar voor hoe lang?”
