Het onderwijs verkeert in crisis, dat is geen nieuws meer, maar de realiteit die steeds pijnlijker zichtbaar wordt. Het Syndicaat voor Onderwijsgevenden roept zijn leden deze week op tot het houden van een stille loop: een vreedzame, maar dringende oproep tot aandacht, voor de diepe problemen binnen het Surinaamse onderwijs.

Uit de quickscans die momenteel worden uitgevoerd, blijkt dat het heel slecht gesteld is met de parastatale bedrijven in Suriname. Na de grootschalige fraude bij de Melkcentrale Paramaribo (MCP) blijkt dat ook andere staatsbedrijven, diep in de schulden zitten. Minister Mike Noersalim van Landbouw, Veeteelt en Visserij (LVV) garandeert dat de MCP weer financieel gezond zal worden gemaakt, maar de vraag blijft, hoe diep zit het probleem werkelijk? In de MCP-zaak zijn inmiddels twaalf verdachten aangehouden, onder wie een manager die recentelijk werd gearresteerd.

De veroordeling voor de 8 decembermoorden is in kracht van gewijsde gegaan. Gratie is in de kwart eeuw sinds de start van het proces een controversieel onderwerp geweest. In het bijzonder toen hoofdverdachte Bouterse president werd en dus de functie bekleedde die in de schakel van besluitvorming over gratie, prominent voorkomt. De procesvoering was allesbehalve voortvarend en dat juridische vraagstuk ging aan ons voorbij.

Santokhi heeft aangegeven dat de VHP wat hem betreft een naamswijziging en modernisering zou moeten overwegen. Gajadien meent dat er juist meer democratie in de top moet komen, terwijl VHP Nederland opvallend kort na het bezoek van Santokhi concrete voorstellen doet voor meer interne partijdemocratie.

Vanaf het prille begin hebben de coupplegers geen eenheid gevormd. Nog voor de plannen om de macht in het land over te nemen, waren er onder de ontevreden militairen personen die het zelfs met stakingen en het idee van een ‘Fort Bomika’ niet eens waren, en was er geen algemene, centrale leider van het geheel. Reeds kort na de staatsgreep wilden sommigen één politieke ideologie aanhangen, anderen een andere, en weer anderen zich helemaal niet politiek betrekken.

Minister Harish Monorath van Justitie en Politie zei het deze week zonder omwegen, dat zijn ministerie niet over schoon drinkwater beschikt. “Als je geen water van huis meeneemt, heb je hier geen drinkwater. Dat zijn basisvoorzieningen waar we ons nog steeds aan moeten committeren”, aldus de bewindsman voorafgaand aan de vergadering van de Raad van Ministers. Zijn woorden zouden eigenlijk bij iedereen, de alarmbel moeten doen rinkelen.

Ex-minister van Financiën Gillmore Hoefdraad heeft opnieuw een gevoelige juridische nederlaag geleden. Het Hof van Justitie verklaarde op vrijdag 17 oktober zijn hoger beroep in het kort geding tegen het ministerie van Binnenlandse Zaken, het Openbaar Ministerie en De Nationale Assemblee niet-ontvankelijk.

Minister Misiekaba kreeg, met nauwelijks een jaar aan publieke bestuurservaring, niet één maar twee ministeries onder zijn hoede. Volksgezondheid en Arbeid werden samengevoegd tot ‘Volksgezondheid, Welzijn en Arbeid’. Zoals vaker gememoreerd, is Misiekaba noch ervaren, noch opgeleid op een van beide gebieden.

Recent hebben we gezien dat de RvC’s van staatsbedrijven die al in zwaar weer verkeren, opnieuw worden opgezadeld met mensen die naar alle waarschijnlijkheid niet de ervaring of expertise hebben om effectief toezicht te houden. Regering na regering maakt dezelfde fout: politieke vriendjes worden geaccommodeerd binnen raden van commissarissen (RvC’s) van parastatale bedrijven. Jongetjes die nauwelijks hun middelbare opleiding hebben afgerond, worden benoemd en er wordt verwacht dat zij leiderschapskwaliteiten bezitten, terwijl zij op school al geen ster waren.

Steeds vaker komen er berichten over jongeren die verzeild zijn geraakt in de criminaliteit. Het gaat niet alleen om berovingen of fysiek geweld, maar ook om digitale misdrijven, fraude via sociale media en diefstal in alternatieve vormen. Onlangs nog werden twee zeventienjarigen opgepakt, die via social media een telefoon verkochten om vervolgens dezelfde koper te beroven van het toestel, dat ze net hadden geleverd.

De reactie, ook vanuit de zachte onderbuik van de NDP zelf, op de spectaculaire opmars van Akiemboto is hevig. Maar net zoals de VHP haar kroonprinsen en reserves moest klaarstomen voor een tijdperk na Santokhi, moeten ook de NDP, de NPS, de PL en ABOP hun vergrijzende realiteit het hoofd bieden.

De Koning en Koningin van Nederland bezoeken eind dit jaar Suriname, nadat de demissionaire premier de viering rondom onafhankelijkheid bijwoont. Een reeks aan gebeurtenissen onder een NDP president, die men enkele jaren geleden niet voor mogelijk had gehouden. Een weerlegging van de angst die de hele verkiezing lang gezaaid is over een internationaal isolement waar Suriname in terecht kon komen, als de NDP aan de macht zou komen.

Terwijl de Dag der Marrons onlangs werd herdacht, brengt bezinning en beschouwing met zich mee dat een genuanceerd beeld wordt vastgesteld. Studenten met een marronachtergrond zijn goed vertegenwoordigd onder de afstuderenden voor het hoger en wetenschappelijk onderwijs. Ons kabinet heeft meerdere marronministers en in alle volksvertegenwoordigende organen komen marrons voor.

Het recente financiële schandaal bij de Melkcentrale Suriname is naar onze mening veel meer dan een lokale fraudezaak; het is een symptomatische weergave van hoe slecht bestuur en mogelijke corruptie een staatsbedrijf kunnen uitmelken, met directe gevolgen voor de samenleving.

Ondanks het feit dat de NDP een meerderheid behaald heeft in De Nationale Assemblee, heeft zij geen wondermiddel ter beschikking als het om de vele en complexe problemen in het land gaat. Dat wil zeggen dat allerlei problemen zoals BBS, MCP, Pikin Saron/Grassalco en EBS/SBB op het bord vallen van politieke partijen die aan de ene kant het bestuderen en de dossierkennis nog niet in soepele geoefende vingers hebben, terwijl anderzijds de roep om de persoonlijke betrokkenheid van de president groot en urgent is.

Het Staatsziekenfonds (SZF) moet terug naar zijn kerntaak, namelijk het garanderen van zorg. Dat zei minister André Misiekaba van Volksgezondheid, Welzijn en Arbeid (VWA) eerder deze week. Daarmee lijkt een periode van verwarring, vervaging en van en niet dragen van verantwoordelijkheden, ten einde te komen.

Alles waar de NDP de VHP vijf jaar lang van heeft beschuldigd, doet zij zelf weer. Aan vrienden en onverklaarbare namen in topfuncties en toezicht, schiet het niet tekort. Bekende achternamen en echt niet meer dan achternamen en bloedverwantschap mogen niet ontbreken. En minstens één hooggeplaatste functionaris, wiens nieuwe functie al in opspraak kwam, heeft nu al meerdere functies. Na schijnbewegingen, zoals de bekendmaking van vacatures voor dergelijke functies, is de NDP weer bezig met wat zij tussen 2010 en 2020 als benoemingsbeleid aanhield: friends, family en dubbele functies.

De Surinaamse Luchtvaartmaatschappij (SLM) is weer in het nieuws. Op maandag 6 oktober werd een nieuwe raad van commissarissen geïnstalleerd onder leiding van president-commissaris Marlon Telting, met de duidelijke opdracht: SLM weer commercieel gezond maken. President Jennifer Simons benadrukte dat de raad moet voortbouwen op wat al in gang is gezet en dat er met nieuwe initiatieven een goede start moet worden gemaakt.

Er wordt weer hard gewerkt om het leger aantrekkelijk te maken voor burgers, in het bijzonder voor jongeren. Minister Uraiqit Ramsaran wil scholen bezoeken, informatiecampagnes opzetten en motivatie­dagen organiseren, om jongeren enthousiast te krijgen voor een militaire loopbaan. Een nobel streven, want een sterk en gemotiveerd leger, kan een hoeksteen van nationale veiligheid zijn.

De Suriname Economic Oversight Board (SEOB) heeft onlangs scherpe kritiek geuit op de wijzigingen van de Wet op de Staatsschuld. Volgens de SEOB verzwakken de wijzigingen de begrotingsdiscipline en vergroten ze het risico op uitstel van noodzakelijke saneringsmaatregelen.