Onze leraren en verpleegsters trekken in groten getale naar het buitenland. Degenen die achterblijven, bereiken massaal de callcenters en laten het klaslokaal en de ziekenzaal achter voor een betere beloning. Ook personeel van de gewapende machten dat de opleiding heeft afgerond, is welkom in het buitenland, zowel bij de politiediensten als in de beveiliging. Voor een deel wordt betaald voor de bereidheid om bepaald werk te doen, terwijl het andere deel te maken heeft met het feit dat de vooropleiding, ondanks kinderziekten en terugval, nog altijd behoorlijk degelijk en gerenommeerd is. De instituten en de maatschappij in Nederland en op de Antillen, die profiteren van vakonderwijs dat door de Surinaamse belastingbetaler gefinancierd wordt, dragen niet rechtstreeks bij aan dat vakonderwijs.
Het wordt tijd om te overwegen daar verandering in te brengen. Als de eindbestemming van COVAB en SPI de Nederlandse Randstad is, hoeft dat niet via zijwegen te gebeuren. Laat de jeugd uit de Randstad de optie overwegen, de opleiding hier zelf te komen doen, zodat nagenoeg gratis basisonderwijs en VOJ, niet volledig uit de Surinaamse staatskas hoeft te komen voor een pijplijn aan opgeleide krachten daarheen. Daarnaast zou het de Rijksoverheid, de gemeenten en de instituten sieren om naar rato iets terug te doen voor de alma mater van de strategische groepen die bijdragen aan het alledaagse levensbloed van hun organisaties.
Het is complete struisvogelpolitiek om te denken dat op persoonlijk niveau onze mensen ‘nee’ zullen zeggen tegen drie en vier keer meer verdienen voor hetzelfde werk, zelfs als de kosten voor levensonderhoud twee keer zo hoog uitvallen in het buitenland. De begroting zal de komende jaren niet de ruimte bieden om bij te benen wat men elders kan verdienen. Maar ons systeem kent in de zorg grootverdieners, zoals de VES in haar analyses aanhaalt. En hoewel het onderwijs en de gewapende machten geen grootverdieners kent, zal toch een manier gevonden moeten worden om betere arbeidsvoorwaarden en -omstandigheden te scheppen voor het personeelsbestand.
