Ex-president Ronald Venetiaan riep vorige week vrijdag, het volk van Suriname op om president Chandrikapersad Santokhi niet in de steek te laten, nu hij moeilijke keuzes moet maken in verband met het herstel van onze economie. Venetiaan deed deze uitspraak tijdens de discussieavond van de Nationale Partij Suriname (NPS) in Grun Dyari. Hij ging uitvoerig in op de problemen waarmee de regering en het Surinaamse volk te kampen hebben. Volgens Venetiaan, zijn deze problemen niet specifiek de schuld van deze coalitie, maar komen ze jammer genoeg altijd terug, alleen soms in grotere of sterkere vormen. “Al deze problemen en punten oefenen invloed uit op elkaar in een samenspel waarin het publiek, het bedrijfsleven, de vakbeweging, de overheid en de particuliere organisaties vanuit hun belang een rol moeten vervullen. We zien en horen deze punten luid en duidelijk dagelijks in de berichten omtrent de wisselkoersen”, aldus Venetiaan. Voor Venetiaan lijkt dit alles wel déjà vu, want precies zo moest zijn regering een totaal vernietigde economie herstellen, toen hij na de regering Wijdenbosch het land overnam in 2010. Het heeft de regering Venetiaan met deskundigen als Humprey Hildenberg (minister van Financiën), André Telting (governor Centrale Bank) en Henk Abrahams (directeur Bureau voor de Staatsschuld), enorme inspanningen gekost om ervoor te zorgen dat Suriname weer een gezonde economie kreeg. Er werd toen een systeem ontwikkeld, waarbij wij drie nullen op ons betaalmiddel konden schrappen. Het volk van Suriname was niet blij met de maatregelen die waren getroffen door de regering Venetiaan en rekende tijdens de verkiezingen van 2010, af met ze. Venetiaan zorgde voor stabiliteit, maar het volk liet hem in de steek. Het land was stabiel en had een stevige monetaire reserve, een goede gelddekking en een wisselkoers van SRD 2,80 voor de USD. Zo rustig was het binnen onze economie, maar helaas na 10 jaar paars is alles weer kapotgeslagen en mag de zittende regering opnieuw beginnen met de wederopbouw.
We weten inmiddels dat het vaststellen van wisselkoersen bij wet, een zaak is van onze twee monetaire autoriteiten, namelijk de president van de Centrale Bank en de minister van Financiën. Daarbij zijn wij ons er ook van bewust, dat je een wisselkoersdaling niet kunt realiseren met een wet en/of dreigementen. Wat wij nodig hebben, is een plan van aanpak en zoals de economen Marein van Schaaijk en Gerard Lau in de oktobereditie van VES INZICHT, duidelijk hebben gesteld, is Suriname in feite weer terug bij af. Dit zeggen zij naar aanleiding van de periode begin 2020, waar toen door een tekort aan deviezen en zonder een pakket aan maatregelen, de koers wederom is gaan stijgen. Er werd toen wel door de Centrale Bank officieel een lage koers vastgesteld, maar zoals we toen zagen, was die niet marktconform, waardoor er een parallelmarktkoers ontstond. “Door de hoge olieprijs stijgt de netto vraag naar deviezen. Er is nu net als in 2020 een pakket aan maatregelen nodig om een stabiele koers te krijgen. Maar dat is nu nog moeilijker dan in 2020, want intussen zijn de reële lonen naar een laag niveau gezakt. In het onderwijs, de gezondheidszorg en andere materiële overheidsuitgaven zit er ook geen rek meer. De inkomsten uit olie uit zee gaan pas over een paar jaar komen en daarvoor zijn er eerst nog investeringsuitgaven te financieren”, aldus Van Schaaijk en Lau. Wij van Keerpunt, zijn het helemaal eens met de analyse van deze twee economen en wij stellen het zeer op prijs, dat zij hun deskundigheid hebben willen delen. De vraag is nu wat de monetaire autoriteiten zullen doen met deze informatie en of zij überhaupt openstaan voor hulp van buiten. Keerpunt weet wel dat de gewezen minister van Financiën, Armand Achaibersing, verschillende onafhankelijke deskundigen heeft ingezet tijdens zijn periode op het ministerie, en als we terug denken, is het essentieel dat de minister van Financiën en de governor van de Centrale Bank deze problemen met betrekking tot de wisselkoers, samen oplossen. Het is in dezen een team effort van onze monetaire autoriteiten. Het volk zal nog even geduld moeten betrachten, omdat stabiliteit pas kan komen als alle actoren binnen de economie met elkaar op één lijn zitten en het erover eens zijn, dat een oplossing voor stabiliteit pas kan komen als sancties worden opgelegd aan de groep die juist ervoor zorgt dat er lucht in de wisselkoers ontstaat.