David Abiamofo minister van Natuurlijke Hulpbronnen heeft in De Nationale Assemblee benadrukt, dat de huidige loadshedding in Suriname vooral het gevolg is van een tekort aan opwekkingscapaciteit en niet van de gestegen brandstofprijzen. Volgens de minister wordt de situatie tijdens de droge periode extra zichtbaar, omdat het waterpeil in het stuwmeer daalt en tegelijkertijd het elektriciteitsverbruik toeneemt.

Abiamofo verduidelijkte dat het warme en droge weer leidt tot een hoger gebruik van onder meer airconditioners. Hierdoor stijgt de vraag naar elektriciteit juist op het moment dat minder hydro-elektriciteit kan worden opgewekt.

Hoewel theoretisch meer elektriciteit uit waterkracht kan worden geproduceerd, vindt de regering het volgens de minister niet verstandig, het water uit het stuwmeer sneller te laten dalen. Er moet rekening worden ge-houden met de klimatologische verwachtingen en de onzekerheid over de komende kleine regentijd.

“We willen voorkomen dat we tegen het einde van het jaar of begin volgend jaar met grotere problemen komen te zitten, waarbij meerdere gebieden zonder stroom komen te zitten”, aldus Abiamofo. Volgens hem moet Suriname rekening houden met de gevolgen van klimaatverandering en zich niet opnieuw laten verrassen door afwijkende regenpatronen. De minister verwees daarbij naar een situatie van enkele jaren geleden, toen de regenval anders uitviel dan verwacht. Door een onverwachte hoeveelheid water moest worden gespuid, met als gevolg, dat grote delen van Brokopondo onder water kwamen te staan. Volgens Abiamofo is het daarom belangrijk om voldoende water in het stuwmeer beschikbaar te houden.

De huidige cijfers maken volgens de minister duidelijk, hoe groot de druk op het elektriciteitsnet is. In het gebied, dat onder meer Paramaribo, Wanica, Para en delen richting Saramacca omvat, bedraagt de vraag tijdens piekmomenten ongeveer 280 megawatt. De huidige productie ligt rond 254 megawatt, waardoor er op dit moment een tekort van ongeveer 26 megawatt is.

De vraag naar elektriciteit is volgens Abiamofo bovendien met ongeveer 10 procent gestegen ten opzichte van 2025.

Staatsolie Power Company Suriname (SPCS) levert momenteel vanuit Afobaka ongeveer 118 megawatt. Daarvan gaat circa 80 megawatt naar het EPAR-gebied, terwijl ongeveer 30 megawatt wordt geleverd aan onder meer Suralco/Rosebel Zijin en goudmijnbedrijven. De N.V. EBS levert vanuit de centrales aan de Saramaccastraat ongeveer 110 megawatt. Daarnaast levert de thermi-sche centrale van Staatsolie bij de raffinaderij circa 60 megawatt.

Volgens Abiamofo is daarmee de beschikbare capaciteit vrijwel volledig benut. “We moeten het hiermee doen”, stelde hij. Tegelijkertijd waarschuwde hij, dat de vraag naar elektriciteit verder zal blijven groeien.

De minister zei dat onderhoud aan de energie-infrastructuur noodzakelijk blijft, maar dat werkzaamheden waar mogelijk worden uitgesteld, om de loadshedding zoveel mogelijk te beperken. Het doel van loadshedding is volgens hem juist om te voorkomen, dat het volledige elektriciteitsnet door overbelasting uitvalt.

De huidige stroomonderbrekingen beperken zich volgens Abiamofo tot het EPAR-gebied. In de districten zou de stroomlevering voor-alsnog optimaal zijn. Ook Nickerie beschikt volgens hem over voldoende capaciteit. Recent zijn daar twee nieuwe Caterpillar-generatoren aangeschaft.

Ziekenhuizen en bepaalde essentiële voorzieningen worden zoveel mogelijk ontzien bij de stroomonderbrekingen. Ook wordt geprobeerd de bronvelden van de Surinaamsche Waterleiding Maatschappij (SWM), waar niet overal back-upgeneratoren beschikbaar zijn, zoveel mogelijk buiten de loadshedding te houden.

Abiamofo deed opnieuw een beroep op burgers, bedrijven en overheidsinstanties om zuinig om te gaan met elektriciteit. Vooral binnen een straal van vijf kilometer rond de EBS-centrales is volgens hem sprake van een sterke groei in het verbruik.

Hij riep daarom ook ministeries en ambtenaren op bewuster met energie om te gaan. Tijdens een eerdere periode waarin de samenleving gehoor gaf aan een soortgelijke oproep, kon de loadshedding volgens de minister, aanzienlijk worden beperkt. Dit jaar ziet EBS die daling in het verbruik echter nog niet.

Een maatregel die opnieuw wordt overwogen, is het eerder naar huis sturen van ambtenaren om het elektriciteitsverbruik, tijdens piekuren te verminderen.

Op langere termijn is volgens Abiamofo uitbreiding van de opwekkingscapaciteit onvermijdelijk. De regering, EBS en Staatsolie werken aan plannen voor extra thermische capaciteit, zonne-energie en noodstroom.

De N.V EBS wil binnenkort een aanbesteding voor zonne-energie starten. Ook Staatsolie werkt aan solarprojecten. Daarnaast zijn investeringen in nieuwe generatoren gepland. Het zal echter enige tijd duren voordat deze capaciteit daadwerkelijk beschikbaar is.

Om het capaciteitstekort structureel weg te werken, is volgens Abiamofo een investering van ongeveer US$ 500 miljoen nodig. Het gaat niet om een eenmalige investering, maar om een programma dat over een perio-de van ongeveer twee tot drie jaar, moet worden uitgevoerd.

Volgens de minister kunnen de EBS en Staatsolie deze investeringen niet zelfstandig dragen. Hij wees erop dat de nutsbedrijven in het verleden onvoldoende ruimte hebben gekregen om marktconform en kostendekkend te opereren en daardoor voor grote investeringen afhankelijk zijn van de centrale overheid.

Tijdens het debat drongen parlementariërs aan op meer duidelijkheid over de aanpak van het probleem. Een NDP-parlementariër vroeg onder meer welke concrete maatregelen de regering op korte termijn neemt en hoe de samenleving wordt geïnformeerd over de crisis.

Ook werd gevraagd naar de hoeveelheid goedkope elektriciteit die wordt afgenomen van de Afobaka-stroomvoorziening voor een bitcoinbedrijf, en in hoeverre die hoeveelheid overeenkomt met het huidige tekort.

Parlementariër Joeloemsingh pleitte daarnaast voor maatregelen waarmee burgers worden gestimuleerd om zelf zonne-energie op te wekken. Volgens hem zou de overheid zonnepanelen toegankelijker en goedkoper kunnen maken, zodat huishoudens zowel on-grid als off-grid een bijdrage kunnen le-veren aan de energievoorziening.

Joeloemsingh benadrukte dat goedkope en betrouwbare energie een noodzakelijke voorwaarde is voor economische ontwikke-ling. Hij vroeg de regering daarom naar het beleid voor de verdere uitbreiding van de elektriciteitscapaciteit.

Abiamofo erkende dat het huidige tekort niet op korte termijn kan worden weggewerkt. Volgens hem zijn de plannen voor uitbreiding inmiddels in voorbereiding, maar moeten EBS en Staatsolie het voorlopig doen met de bestaande capaciteit. Hij benadrukte dat het terugdringen van het elektriciteitsverbruik op korte termijn noodzakelijk blijft om het netwerk stabiel te houden.