Het Constitutioneel Hof (CHof) functioneert sinds mei dit jaar niet meer. De eerste zittingsperiode van de leden en plaatsvervangende leden liep op 7 mei 2025 af, maar nieuwe benoemingen zijn uitgebleven. Daardoor ligt het enige orgaan dat wetten en besluiten aan de grondwet kan toetsen, volledig stil. Lopende verzoekschriften blijven onbehandeld, en nieuwe zaken kunnen niet in behandeling worden genomen.
Volgens berichten uit de juridische hoek, ontbreekt het Hof momenteel niet alleen aan benoemde leden, maar ook aan noodzakelijke ondersteuning. Zo is er geen plaatsvervangend secretaris en is het secretariaat onderbezet.
Advocaten noemen de situatie “rechtsstatelijk onverdedigbaar”, omdat onder meer verzoeken over grondbeleid en mijnbouwregelgeving, blijven hangen. Zij vrezen dat burgers en maatschappelijke organisaties nu geen toegang hebben tot constitutionele toetsing, terwijl die juist bedoeld is om bestuurlijke willekeur, te voorkomen. In de afgelopen jaren presenteerde het CHof zich als een belangrijke pijler van de rechtsstaat. De voormalige voorzitster, mr. Gloria Stirling, wees eerder op de waarde van het Hof in de Surinaamse rechtsontwikkeling, maar waarschuwde ook dat de juridische en institutionele basis, onvoldoende stevig is. Het Hof maakt geen deel uit van de rechterlijke macht, kent geen transparante benoemingsprocedure en beschikt niet over een volwaardig juridisch apparaat. Hierdoor blijft het kwetsbaar voor politieke beïnvloeding en bestuurlijke stagnatie. De huidige situatie bevestigt die zorgen. In De Nationale Assemblee is inmiddels gewaarschuwd voor de gevolgen van het uitblijven van benoemingen. Parlementsleden noemen het onwenselijk, dat een orgaan met zulke fundamentele taken verlamd raakt door bestuurlijke traagheid. Juristen roepen op tot spoedige invulling van de vacatures én herziening van de wet op het CHof, zodat de positie, onafhankelijkheid en continuïteit van het Hof beter worden gegarandeerd. Tot nu toe is er vanuit de regering geen duidelijkheid over wanneer nieuwe leden worden aangewezen. Ook is niet bekend of er gewerkt wordt aan een structurele hervorming van het Hof. Daarmee blijft de Surinaamse rechtsstaat in onzekerheid over de toekomst van zijn belangrijkste constitutionele controlemechanisme.


