Sunil Oemrawsingh, voorzitter van de Stichting 8 december 1982, heeft samen met de deken van Surinaamse Orde van Advocaten (SOVA), Elleson Fraenk, stilgestaan bij de impact van de nationale tragedie die plaatsvond op 8 december 1982. Op de plek waar 42 jaar geleden in Fort Zeelandia vijftien mannen werden vermoord, werd opnieuw benadrukt dat deze dag niet alleen draait om herdenken, maar ook om het blijven eisen van gerechtigheid. Oemrawsingh, die een toespraak hield, verwees naar de tekening van de SOVA, gemaakt door Fraenk, als symbool van reflectie en rechtsstatelijkheid. “Op deze plek verloren vijftien mannen hun leven. Vijftien families, vijftien stemmen, vijftien verhalen die abrupt werden afgebroken. Vandaag herdenken wij hen, en erkennen wij het diepe leed dat deze misdaad heeft veroorzaakt.”
Volgens de SOVA is herdenken meer dan terugkijken; het is een morele verplichting en een belofte dat dergelijke gruweldaden nooit meer mogen plaatsvinden. Met respect werd stilgestaan bij de kracht en vasthoudendheid van de nabestaanden. “Uw moed en onvermoeibare inzet voor waarheid en gerechtigheid zijn bewonderenswaardig. U laat zien dat de kracht van een samenleving niet ligt in zwijgen, maar in het blijven opkomen voor gerechtigheid.”
Tegelijkertijd werd scherpe kritiek geuit op het uitblijven van een volledige uitvoering van rechterlijke uitspraken. “Gerechtigheid verliest haar betekenis als veroordelingen niet worden uitgevoerd. Er is nog steeds een veroordeelde moordenaar voortvluch-tig. Dat is een pijnlijke realiteit. Want wat is de waarde van het recht als straffen niet worden nageleefd?”, aldus Oemrawsingh. Deken Fraenk benadrukte dat misdrijven tegen de menselijkheid, geen genade of politieke beïnvloeding mogen kennen. Elke poging om rechterlijke uitspraken te ondermijnen, raakt volgens haar, de kern van de rechtsstaat. Daarbij werd verwezen naar een verklaring van president Jennifer Simons, die in september 2024 nog stelde, dat de rechterlijke macht nooit ondergeschikt mag worden aan partijbelangen. “Die overtuiging delen wij volledig.” Ook internationale betrokkenheid werd benoemd. Zo werd met waardering gereageerd op het besluit van koning Willem-Alexander om de Nederlandse ambassadeur een krans te laten leggen namens het koningshuis. Dit sluit aan bij de jaarlijkse aanwezigheid en steun van onder anderen de ambassadeurs van de Verenigde Staten en Frankrijk bij de herdenking. De plechtigheid eindigde met een boodschap van Oemrawsingh: ‘’Suriname moet blijven werken aan een sterke rechtsstaat, vrij van politieke druk, waar misdaden tegen de menselijkheid nooit kunnen worden gebagatelliseerd. Vandaag herdenken wij, en wij beloven ons in te zetten voor een Suriname waarin zulke tragedies zich nooit meer kunnen herhalen.”


