Hugo Essed: ‘Arbitrage alternatief voor Alcoa-kwestie’

Arbitrage is volgens jurist Hugo Essed de enige oplossing voor de Alcoa-kwestie. “De Brokopondo-overeenkomst heeft een eenvoudige arbitrageregeling, waarbij er binnen zes maanden een uitspraak kan komen. Alleen zou de regering duidelijk moeten aangeven dat er een geschil is.” Zo reageerde Essed gisteren als gastheer bij de bijeenkomst van de Kenniskring in het Lalla Rookh gebouw met als thema: ‘De Suralco affaire’.
Ondertussen heeft de regering in het parlement aangegeven dat Alcoa geen wanprestatie heeft gepleegd en dat er geen geschil is met de tegenpartij. Als deze uitspraak niet terug wordt genomen of uit de brief van de regering wordt gehaald, kan er volgens Essed geen arbitrage plaatsvinden. Er kwamen veel vragen uit het publiek, zoals hoe kunnen wij Alcoa hier houden, welke gevolgen heeft het wegtrekken van dit bedrijf en hoe verder met Suriname.
Energy Consultant Viren Ajodhia en Derrick Ferrier, directeur Ceswo en jurist Serena Essed, waren de sprekers voor de avond. Ajodhia zei dat de Brokopondo-overeenkomst geen wet is. Essed beaamde dit en gaf aan dat er wel een Machtigingswet is. Wil de regering de overeenkomst nu wijzigen, dan is het volgens Essed niet noodzakelijk weer een Machtigingswet te maken. Dat zal alleen noodzakelijk zijn indien de beëindigingsovereenkomst bepalingen bevat die in strijd zijn met onze wetten.
Ferrier is van mening dat wij de Alcoa vroeg of laat weer nodig zullen hebben. Het is daarom belangrijk dat er een goede deal wordt gesloten met dit bedrijf.
Ferrier en Ajodhia denken dat als we de aluinaardefabriek sluiten, er een einde komt aan de bauxietindustrie in Suriname. Ferrier zegt dat geen enkel ander bedrijf interesse zal tonen, gezien de vervuiling. Er moeten nieuwe onderhandelingen op gang komen om de continuïteit van de aluinaarde-industrie voort te zetten.
Als er een nieuwe aluinaardefabriek nodig is, moeten die optie ook bekeken worden. Ferrier voorspelt dat de toekomst van Suri-name in de eerste jaren wel in de richting van de minerale industrie zal blijven.
Vicepresident Ashwin Adhin had in het parlement ook aangegeven dat de onderhandelingen met Alcoa reeds zijn beëindigd. Bondsman Armand Zunder concludeert dat de nieuwe overeenkomst reeds is getekend op Aruba.
Zunder is niet op de hoogte van een studie over de macro-economische consequenties van het vroegtijdig beëindigen van de Brokopondo-overeenkomst. In het nieuwe MoU wordt een bedrag van US-dollar 300 miljoen aangegeven voor het opruimen van het vuil dat hoogstwaarschijnlijk is achtergebleven.
‘’Gezien Suriname geen eigen inventarisatie heeft gemaakt en geen eigen deskundigen heeft aangetrokken om te onderhandelen met Alcoa, kunnen wij ervan uitgaan dat dat bedrag te weinig is. Over twee tot drie generaties kunnen wij nog de nadelen ondervinden van een vermoedelijk vervuild milieu.”
Om te weten hoe wij deze samenwerking kunnen beëindigen, moeten we volgens jurist Serena Essed terug naar het begin waar alle afspraken waren gemaakt. Duidelijk is dat het MoU van toen en nu veel van elkaar verschillen.
Het MoU van toen geeft aan wat beide partijen van plan waren. Het MoU van nu geeft aan dat de afspraken reeds zijn gemaakt, zoals de ontmanteling en de bedragen die zijn vastgesteld. “ Als de staat nu zegt: ‘Ik wil echt eruit’, en de Alcoa niet, dan kan wanprestatie worden verweten aan een van de partijen.”

 

door Kimberley Fräser